İsviçre üst aklın finans merkezi orada olmak ve üst yapının dünyanın her yerinde savaş çıksa da orada savaş çıkmayacağını çıkarmayacaklarini bildiğimiz bir yer. Orda yaşamak nasıl bir duygu...
Allah'a sükür ki böyle bir ülkede yasiyorum hocam.. Isvicre yaklasik 1000 yildir savaslara katilmayan bir ülke. Senin bahsettigin "üst akil" o kadar eski bir sey degil.. Isvicre eskiden cok fakir bir ülkeydi ve insanlar parayla baska ülkelere gidip onlar icin savasiyordu..Buranin kurulmasi ise, insanlarin kralliklara vergi vermek istemesi üzerine dayali. Kralliklardan ayrilmis gruplar, birlik olup o kralliklara karsi savasmislar birbirlerini desteklemisler ve ayni cati altina gelmis bir konferadasyon bölye. Yani isvicre'deki kantonlar aslinda birer ülke ama isvicre konfederasyonu altinda. Yani ben türkiye'deki her topragi kendi ülkemin bir parcasi olarak görsem de burada atiyorum basel'lliler zürihlileri sevmez ve zorunlu olmadikca gidip baska bir kantonda yasamazlar cünkü orayi farkli ülke gibi görürler..
Isvicre'de yasam standarti cok yüksek. Suc orani cok düsük..Gecen gün bunu düsünüyordum, burda cok yabanci olmasina karsin problem cikmiyor.. Almanya ve fransa'ya oranla burasi sessiz bir yer. Insanlar ekonomik sikinti cekmedigi icin sanirim öyle stres, gerginlik yok..5 yildan fazladir burdayim, 5-10 kere toplamda korna sesi duydum. Yaya gecidinde hepsi duruyor, insanlar saygili birbirlerine, kimse siraya girmekten kacinmiyor.. Basbakanlari bile trenle seyahat ediyor, zaten cogu baskanlarin kim oldugunu da bilmiyor cünkü bi önemi yok.. O da herkes gibi bi insan.. Görevini yapiyor, kurallar net oldugu icin kimsenin basbakan hangi partiden diye bi endisesi yok..
%100'e yakin bir demokrasi var.. Secimler ve referandumlar mektupla yapiliyor. Sen de bir sahis olarak sokaga cikip 100 bin imza toplarsan, gelecek referandumda onu da listeye ekletip halk oyuna sundurabilirsin.. öyle partizanlik, cikar kavgasi vs yok.. Halk ne diyorsa genelde o oluyor. Genelde diyorum cünkü AB cok baski yapiyor isvicre'ye. Ve isvicre'liler bundan memnun degil. (isvicre, AB üyesi degil).
Kisacasi Allah'a sükür bölye bir ülke var. Türkiye'ye tatile geldigimde bile 50 yas yaslandigimi hissediyorum, o streste yasamak cok zor. Burasi yemyesil, dogayla barisik, her seyin düsünüldügü, kurallarin oldugu, sayginin oldugu ama dolandiricilik, hirsizlik, adam kayirma, öldürme, tecavüz gibi seylerin pek yasanmadigi bir ülke.. Vatandaslari da bu cihette bakiyor, buraya gelen yabancilar da buna uyuyor ilginc olarak..
bu arada yasadigim yerdeki banka'da türkiyenin altinlari oldugu söyleniyor
)
edit: isvicre'nin yapisiyla ilgili bir kac sey daha ekleyeyim. Burda 4 tane resmi dil var.1'i sadece konusma dili oldugu icin döküman yazilmyor ama diger 3 dil olan almanca, fransizca ve italyanca tüm resmi makamlarda kullaniliyor. Yani sen bir dilekceyi bu 3 dilden biriyle vermen yeterli. Her kantonun bir ya da iki tane resmi dili oluyor. Mesela bern kantonunun resmi dili almanca, ama fribourg'un resmi dili fransizca ve almanca. O yüzden tabelelar, duyurular hep iki dille yapilir. Ayrica isvicre'de baskent yok,cünkü tüm kantonlar esit. Onun yerine hükümet parlamentosunun oldugu sehir diye geciyor orasi da bern. Ayrica bayragi kare olan tek ülke
Basel, zürih, cenevre, neuchatel ünlü kantonlardandir..ETH zürich avrupa'nin en iyi üniversitesi ve dünyada da ilk bir kac üniversiteden biri..Bilime cok önem veriyorlar. Herkes okudugu bölümde calisiyor calismak zorunda. Burada diploman yoksa, kursa gitmemissen ne berber olabilirsin ne taksi soförü ne boyaci.. Hepsinin okuluna gidip okumus olman lazim. Gerekli egitimin yoksa döner dükkani bile acamazsin. Hatta ekstra egitimin yoksa, o actigin döner dükkaninini aksam isletemezsin..
Isini yapan herkes isini iyi yaptigi icin sorunlar az.. Yandas, tanidik bilmem ne diye is verilmiyor, isini iyi yapana is veriliyor. Yani emanet ehline veriliyor.
