Gelecegin Teknolojisi - Sohbet

Selam arkadaslar,

Forumda pek aktif olamiyorum eskisi gibi, zaman bulsam cesitli konularda makale yazmak niyetim var.. Bu konuyu acmamin sebebi de biraz bilgi alisverisi yapmak..

Herkes belki endüstri 4.0 gibi bir kavrami duymustur. Bu kavram aslinda bir cok teknolojik yeniligin icinde oldugu bir paket diye düsünüebiliriz ve en önemlilerinden biri de IoT (internet of things -nesnelerin interneti) (Bu ara IoT application engineer olarak calisiyorum).



Bu resmin cesitli varyasyonlarini bulabiirsiniz internetten.. Gelecek cok farkli yerlere evrilecek özellikle 5G nin hayatimiza girmesiyle, hem internet hizi anlaminda hem de kapsama alani anlamindaki getirileri bizi endüstri 4.0 i daha yaygin kullanma olani verecek.

Türkiye'deki teknolojik gelismeleri cok fazla takip etmedigim icin bilgim kisitli seviyede, eksiklerimi tamamlarsaniz sevinirim.. Bildigim kadariyla 4.5G diye gecen ancak 4G(LTE) olarak calisan bir sistem var türkiye'de ve 5g ye daha cabuk gecilecegi iddia ediliyordu ancak avrupa'da bazi ülkelerde coktan test asamalari basladi. Ancak henüz tam manasiyla uygulama asamasina gecmedi, hem gerekli cihazlar üretilmedi/piyasaya cikmadi hem de saglik konusunda ciddi endiseler var ve avrupa ülkelerinin vatandaslari kobay olmak istemiyorlar..

Kisaca deginirsem; tüm radyo-tv, mobile ve internet dalgalari insan vücuduna zarar vermeden (en azindan söylenen) gecebiliyorlar yani bir anlamda transparant bir objenin icinden gecer gibi dalga yayiliyor. Ancak 5g nin dalgalari bu sekil degil, dalga vücuda carptiktan sonra geri dönüyor yani diger dalgalar gibi vücudun icerisinden gecmiyor. Bu da bu dalga icin soru isaretleri olusturuyor. Cünkü dalganin vücuda carpma etkisinin zararlari henüz tam anlamiyla test edilmedi ve bilinmiyor. Söyle düsünelim, D vitaminini günes isinlarindan saglayabiliyoruz, ve eger zararli isinlara mazur kalirsak da cildimizde kötü etkiler meydana getirir hatta cilt kanserine kadar sebep olabilir. 5G nin dalgalarinin, DNA yapisini bozmasindan endiseleniyorlar.. O yüzden kimse bunun garantisini alma niyetinde degil.
Bu konuyla ilgili su videolara bakmanizi tavsiye ederim..



Simdi asil gelmek istedigim noktaya bakalim. LoRa (long range) isimli bir teknoloji var ve ben de LoRa'nin fanlarindan biriyim ancak cesitli kisitlamalar var. Belirli bir frekansi kullanmaniza izin var, öyle olunca da belirli kb larda belirli sayilarda veri aktarimi yapabiliyorsunuz. Her halukarda bir cok kablosuz teknolojiden daha büyük kapsama alani var




Bu videoda da takip ettigim ve cok sevdigim Anreas Spiess'in LoraWan kapsama alani testi var

Calistigim firma akilli sayaclar üretiyor ve bu sayaclar bodrum katlarinda oluyor. Bazen LoRa uygun bir cözüm olsa da veri aktarimi icin ama genelde sikinti yasaniyor. Ayrica LoRa node'larinin internete cikabilmesi icin bir gateway e ihtiyac var. Nodelar ve gatewaylerin kurulmasi vs biraz sikintili sürecler oldugu icin IoT alaninda cok fazla popüler degil (her ne kadar cok heyecan verici olsa da profesyonel anlamda cok yaygin degil). Iste bu noktada bir cok yatirimci ve gelistirmecinin bekledigi 5G teknolojisi devreye giriyor.

5G nin kapsama alani cok genis ve veri gönderme/alma hizi inanilmaz derecelerde yüksek. Ayrica maliyetleri de o kadar fazla degil. (Ornegin burdaki bir firma IoT alaninda kullanmak icin simkart hazirladi ve aylik 5 dolar gibi bir ücret istiyorlar ki gayet makul bir ücret).

Benim görebildigim kadariyla, 5G sikintisiz kurulabilirse tüm cihazlar 5G altyapisini kullanarak internet agina katilacaktir. Buna evinizdeki su-elekrik sayaclarindan tutun da buzdolabiniza kadar her seyin IoT dünyasinda olacak. Peki nerelerde kullanabiliriz derseniz alan cok büyük.. Mesela gercek zamanli arac takip sistemleri daha uygun fiyatli ve daha performansli olacak, yine cesitli gözetleme kameralarinda (kablosuz olarak) kullanilabilecek. Bunlara mobesa tarzi kameralardan tutun da IHA larda kullanilan kameralar da dahil edilebilir. Saglik sektörü bu konuda da evrilecektir. Tvlerde gördügümüz cip/bilekliklerle hasta anlik olarak takip edilip, bir cok analiz yapilacaktir.. Ornekler cogatilabilinir tabi. 5G bambaska bir dünyanin kapisini aralayacak..

Tabi bu söyledigim seyler bir anda türkiye'de uygulanabilir seyler degil, cünkü hala teknolojik anlamda cok geri bir ülkeyiz ve özellikle maliyetler de cok yüksek. (mesela ben türkiye'deki sartlari düsünerek yasadigim ülkede 30 tl ye sinirsiz konusma, sinirsiz internet, sinirsiz sms/mms, ab+türkiye icin 1 saat ücretsiz telefon görüsmesi ve 200mb roaming aliyorum.) Ancak zamanla ülkemiz de bu teknolojik gelismelere gececektir. Sadece tekelci zihniyetler, bu gecisi yavaslatmakta ve daha fazla para kazanma arzusundalar.

Sonuc: Bunlari anlatmamin sebebi, gelecegin az cok nasil sekillenecegi hakkinda fikirlerimi paylasmak, size kücük bir pencere acip bahsettigim seyleri arastirip belki yeni seyler gelistirmenize olanak saglamak..
Bu konuda fikirleriniz, bilgileriniz, sorulariniz varsa paylasabilirsiniz.. Kendinizi bu alanlarda gelistirirseniz, ileride bu alanlarda büyük isler yapmaniz söz konusu..

Not: Alinti degildir, istediginiz sekilde paylasabilirsiniz. Dil bilgisi ve teknik yanlislarim varsa söylerseniz düzeltirim. Tesekkürler

Saygilarimla
Ertan

Çok güzel bir anlatım teşekkürler

Çok yararlı bir paylaşım olmuş hocam.
Umarım bir an önce geçilir daha hızlı bir haberleşme altyapısına.
Bir sonraki büyük adımı şahsen şu şekilde görüyorum:
Kuantum mekaniği ile molekküller arası bağlılık kullanılarak hız kavramının ötesinde anlık haberleşme altyapıları gerçekleştirilebilir. Biz de o günleri büyük ihtimalle görebiliriz.
Evrenin bir ucundan diğer ucuna bile olsa anında bilgi aktarımı ve hatta nesne aktarımı mümkün olur.

Ama ülke olarak dediğiniz gibi tekelciliğin eline düşmüşüz, eğitim ve ekonomik altyapımız da eksik maalesef.

tesekkürler hocam ancak konu pek kimsenin ilgisini cekmemis anlasilan Zaten cok umudum yoktu, cünkü bilimin teknolojinin geri planda kaldigi yerlerde muhasebe programlari yapmaktan öte pek seyler üretilmez sekilde görüldügü gibi

Kuantum mekanigi ile ilgili bilgilerin varsa paylasabilirsen sevinirim. Bir arkadasin tez ödevi vardi kuantum private-public key sifrelemesiyle man in the middle engellemeye yönelik bir sistem tasariminin simulasyonu. Sadece simulasyon olarak yaptim bu programi ve gayet mantikli calisiyor ancak foton gönderme sansimiz olmadigi icin pratikte deneyemedik. Merak eden olursa detay anlatabiirim..

Hocam gerçekten şahane bir çalışmaya girişmişsiniz. Size imrendim şimdi. İnşallah emeğinizin karşılığını alırsınız. Öncelikle; bende bir branş yok fakat araştırmayı ve detaylı araştırmayı sevdiğim için kimisi kulaktan dolma bazı şeyler öğreniyorum. Bilmeden konuşursam bilime saygısızlık etmiş gibi hissediyorum.O yüzden yanlışım olursa kusuruma bakmayın. Sonuçta her problemin çözümünde ortak noktalar vardır. Deneme - yanılma, problemi öğrenme, araştırma, çözüm üretme, tahminde bulunma gibi.

Bildiğim veya tahmin ettiğim kadarıyla foton seçebilmek için önce ışığı en yavaş hıza indirgemek gerekir. Işığı yavaşlatmak için de optik ekipmanlar ve bunlara uygun cihazlar kullanılabilir. Similasyonunuzdaki verilerin doğruluğunu teyit ettirip uzay teleskoplarıyla haşır neşir olan astrofizikçilerle ve kuruluşlarla iletişime geçilirse bu deney gerçekleştirilebilir bence. Bunun için finansman da bulunabilir.

Hocam böyle bir projeyi gerçekleştirebilirseniz bütün server ve data kuruluşları, büyük markalar , askeri ve devlet kurumları müşteriniz olur
Sizinle tanışmak isterim hocam, sizden öğreneceğim çok şey var



Hocam ayrıca simüle ettiğiniz sistemden biraz detaylı bahsederseniz herkes için beyin açıcı bir paylaşım olur diye düşünüyorum.

hocam o kadar büyütülecek bir sey degil aslinda yaptigim is. Sadece teoriyi pratige gecirdim

Mesela yaptigim programin bir arayüzü



mantik ise söyle;

alice ve bob iki kisi ve konustuklari hattin güvenli olup olmadigini bilmek istiyorlar. Iletisim baslamadan önce, alis bazi fotonlar seciyor ve gönderiyor, bob da rasgele filtre seciyor. 2 türlü filte var diagonal ve rectangle seklinde. Eger alice'in yolladigi foton o filtereden gecmiyorsa, foton o filtereye uygun degisiyor (burada da 2 ihtimal var). Bu sekilde bob da belirli fotonlar elde ediyor ve daha sonra baska bir kanal üzerinden alice ve bob konusuyorlar (telefon olabilir, mail olabilir). Alice burada sectigi fotonu söylüyor bob da kullandigi filtere bakarak dogru filtre mi yoksa yanlis filtre mi kullanmis onu anliyor, dogruysa dogru, yanlissa yanlis diyor. ikisi de bu dogru ve yanlis üzerinden bir shared keye sahip oluyor. Eger arada biri varsa bu iletisimde (eve diye geciyor senaryoda), o da alice'den gelen fotonu alacak ve rasgele filtre kullanacak ve o da aldigi fotonlari bob'a gönderecek. Eve arada oldugu icin o da fotonun yönünü degistirmis oluyor eger yanlis filtre kullanmisa. O zaman da bob ve alice in shared key i birbirinden farkli olacagi icin iletisim saglanamiyor ve birinin iletisimi dinledigi anlasiliyor.

Pek anlasilir olmayabilir anlattiklarim cözmek baya zaman aldi Teori bilgi icin buraya bakabilirsiniz https://en.wikipedia.org/wiki/Quantum_key_distribution
ya da quantum key distribution diye aratabilirsiniz

Çok güzel bir yazı. Elinize sağlık.

Çok güzel bir paylaşım elinize sağlık

tesekkürler arkadaslar, sorulariniz olursa cevap vermeye calisirim, ya da bu konuyla ilgili paylasmak istediginiz seyler varsa paylasabilirsiniz. Türkiye'de bu alanda neler yapiliyor acikcasi cok bilgim yok. Ancak 5G yi gelecegin teknolojisi olarak görüyorum ve cok büyük bir potansiyel oldugunu düsünüyorum. Ilerde iyi bir konumda olmak isteyen, gelecek nerede/nereye yatirim yapalim diye soran arkadaslar bence bu konuya egilsin. Cünkü gelismis ülkeler coktan bu islere girdiler bile ve bunla ilgili cözümler sunuyorlar.


zaman bulunca yükselen mobil trend ile ilgili de yazacagim..