Süt Protestosu Çiftçi İsyan Etti!

Sizin vicdanınız ne zaman bu kadar kirlendi? Babası yaşında adama iyi olmuş, şu olmuş bu olmuş... Sizin adınıza ben utandım okurken.

İnsan düşer, kalkar. Amcam da o şekilde bir düşüş yaşamış. Senin gibi BİMER bilmez, CİMER bilmez. Allah yardımcısı olsun, umarım bi akıl danışanı çıkar.

Milyar dolarlık şirketlerin ödemelerini yapılandırmaya sokan, Şirket borçlarında (milyonluk borçlarda) adam "şahsımın borcu değil, şirketimin borcuydu şirket de battı" dediğinde, üzerindekileri de eşe dosta geçirdiğinde 3'ün 1'ini bile alamayan bankalar garibanı sömürüyor.

Ülkedeki en büyük sorun halkı cahil bırakmak. Umarım bir gün herkes baktığı açıyı değiştirebilir.

Ne yazık ki olması gereken bu. Toplumun ürün, hizmet ve ekonomik ihtiyaçları vatandaşların gerçekleştirdiği meslek ile elde edilir. Bugün çiftçiliğin bitmesinin nedeni ne yazık ki büyük oranda tarım ile uğraşan insanların yeni nesil bilimsel tarım şartlarını gerek akademik olarak karşılayamamalarından gerek bireysel olarak gereken profesyonel imkanları sağlayamamalarından kaynaklanmakta.


Bugün sebze ve meyve üretimi, iklim ve nüfus parametreleri itibarı bir nevi yazılım geliştirme ciddiyeti, disiplini ve akademik tecrübesi gerektirmektedir. Nasıl ki otomotiv endüstrisi geliştikçe akademik ve topluluk bazında profesyonelliği düşük olan sanayi çalışanlarının gelirleri düşüyor, iş imkanları daralıyorsa profesyonel kurumsal tarımın gelişmesi ile aynı şekilde çiftçilerde benzer sorunla karşılaşacaklardır. Ne yazık ki olması gerekende bu.


Bu bir nevi sorumluluklarını yerine getirmeyen özel doktorun veya kurumsal bir işletmenin veya küçük bir esnafın yapması gerekipte yapmadığı, yanlış yaptığı durum ve olaylardan ötürü gelirinin düşmesi durumudur.


Bunu donanımhaber'de bir konuda da belirttim. Çiftçilerimize saygım sonsuz. Fakat bu forumda oldukça tasarım ve yazılım uzmanı var. Bugün yazılım ve tasarım endüstrisinde yeni nesil standartları takip etmez, benimsemezseniz ne kadar iş yapabilir global ve yerel ekosistemde ne kadar başarı elde edebilirsiniz? Bugün benzer bir şekilde ülkemizdeki elektronik ürün satan mağazaların işlerini hatalı yapmalarından ötürü ürünleri geç ithal ettiklerini düşünün. Batı ve doğu ülkelerinde 2 yıl önce çıkan ürünün bugün ülkemiz piyasasına geldiğini düşünün. iPhone 8 yurt dışında mağazalarda yerini aldığında Türkiye'de iPhone 7'inin gelip neredeyse iPhone 8 ile aynı fiyatta satılması durumunda yazık ya perakende mağazıcılık ne durumda destek olmalıyız moduna girer miyiz?

Manevi ve maddi olarak yoruluyor olmak mutlak kazanç vaadi elde etmek demek değil. Ekonomik olarak bireysel başarısızlık elde etmek aynı aşk hayatında başarısızlık elde etmek gibi bir şey. Seni kimse sevmiyorsa gidip bürokratlara beni kimse sevmiyor bana yardım edin demezsin. Bu da aynı durum.


Dip not: Bu mesaj işsiz, uzmanlık alanı az olan ve sevgilisi olmayan bir kaybeden tarafından yazılmıştır.


Amca bir açıdan bu tavrı ile reklamını yaptı. Bir şekilde o borcunu artık yapılandırır. Keşke bu şekilde bir hamle üzerine değilde nasıl maliyetimi düşürebilirim ve nasıl ürünümün değerini somut ve soyut olarak yükseltebilirim şeklinde bir dizi çalışma sürdürseydi.

Köylerden şehirlere göç gibi, inşaat yatırımları gibi hamleler sanıldığı gibi bizim için yanlış hamleler değiller. Üstelik bu hamleler 40-50 yıllık süreçte tek taraflı alınan kararlarda değiller bu Türkiye toplumunun dünya ekosisteminde, ekonomisinde karşılayabileceği - sağlayabileceği yeni tablo olduğundan yatırımlar ve yaşam tarzı bu şekilde dönüşüme uğradı. Bu tek başımıza veya başkalarının bize dayattığı yanlış bir kararda değil. İnşaatları, spor müsabakası gibi izleyen bizim toplumumuzda aynı dikkati, toplumsal desteği ve parasal yatırımı yazılım, ses ürünleri veya sinema sektöründe yerel ve uluslararası piyasalarda benzer değerleri üretebileceğimizi düşündüğünüz alanlar varsa bu konuda çalışma yürütererek kanıtlayabilmeniz durumuna çok ciddi başarı elde edebileceğinizi söylemek isterim.


Bugün şehirlerde kurduğumuz kalabalık yaşam sayesinde belirli miktarda toprağımızın arsa değerinin yükselmesi ile beraber üzerine inşaat mühendislerimiz, şirketlerimiz ve diğer ülkelerin büyük inşaat şirketleri ile yapılan ortaklıklarla 1 milyon dolara satılabilen konut üretebiliyoruz. Senede bu fiyattan 100 konut satıldığını düşünelim. 100 milyon dolarlık ciroyu farklı alanlardan karşılayabilme olasılığımız, verimimiz ve bunu sağlayabilecek yeterli nitelikte eleman ve işletme - girişim sahibi olabilecek potansiyeldeki insan sayımızı düşünelim. Olasılıklar, parametreler ve yaşam tarzımız, beklentilerimiz aslında bizim bugün sahip olduğumuz konumu oluşturuyor. Bu aslında sadece son 50 yıl için değil önceki 50 yıl içinde ondan önceki 100 yıllar içinde geçerli bu tüm dünya için geçerli. Ürettiğin değer kadar değer elde edersin, üretme potansiyeli vaad ettiğin kadar yatırım çekersin.

Ülkemiz şartları bakımından hayvancılık ve tarımda günümüz teknoloji ve imkanlarında kötü durumdaysak burada çiftçileri suçlamak yanlış olur.
Verdiğin teknolojik örnekler güzel de biraz farklı. Et ve tarım ürünlerini çiftçiler yok pahasına satarken ülkemizde son tüketicinin pahalı alması demek bir yerlerde ciddi sorunlar var demektir.
burada bence en son sıralarda çiftçiyi ve köylüyü suçlamak gerekir.

Yakını amatör olarak tarımla uğraşan biri olarak söylüyorum ki ne yazık ki ekonomik başarısızlıkları ile ilgili bu eleştirilerimi yapmak zorundayım. Mevcut eski nesil tecrübe ve alışkanlıklarla yapılan tarım ile ticari kazanç elde etmeye çalışmak hatadır. Türkiye genelinde yaygın olan eski nesil tarım bilgisi ile ancak kendi ailenin tarım ürünleri ihtiyacını çok düşük maliyetli bir şekilde karşılaman mantıklı olacaktır. Fakat o şahsi tarım ürünleri ihtiyacın içinde farklı bir alanda daha fazla yetkinlik, tecrübe ile farklı bir şekilde gelir elde etmelisin. Yani ya sen ya eşin, oğlun çalışacak. Aynı evdeyken o gelen gelirden pazara ödemeye yapmayacaksın, peyniri hazır almayacaksın kendi mutfak ihtiyaçlarını amatör bir şekilde az miktarda karşılayıp kendi kendine yeteceksin. Normal de bu da verimsiz bir davranış fakat bunu ücreti karşılığında para ile temin ettiğinde de üst üstüne binen birden fazla verimsizlikten dolayı hem sağlık açısından hem maddi açıdan karma bir sorun yaşayabilirsin.


Et ve tarım ürünlerinde üretimden, müşteriye ulaşmasına kadar ki sürecinde çiftçi kendinden sonraki eksiklikleri gerekirse üretim kapasitesini düşürüp, ulaştırma ve perakende satış üzerinede mevcut işçi gücünü ayırmayı denemeli en ilkel ilk aklıma gelen fikir bu yaşadıkları sorun için. Fakat sanıldığı gibi aracılar 1 maliyete 5 net kâr yapmıyorlar. Kendi seviyelerinde iyi kâr elde ediyorlar hatta üreticinin cirosunu ve net kâr oranını düşünce çok iyi kâr ediyorlar fakat pazarlamanın avantajı da bu ne yazık ki. Apple'da, bir çok bilimsel - tıbbi alanda olumlu çalışmalar sürdüren şirketlerden birim miktarda eşit veya daha fazla kâr elde ediyor. Linux dağıtımları, Windows'tan bazı konularda çok daha fazla fayda sağlıyor fakat üreticileri, geliştiricileri Windows geliştiricileri kadar gelir elde edemiyorlar. Pazarlamada önemli bir çalışma alanı.

Derseniz ki üreten adam pazarlamayı düşünmek zorunda mı? Eğer herkesin yapabileceği şekilde üretiyorsa evet pazarlamayı düşünmek zorunda. Ürünü ne kadar kolay elde edilebilir ne kadar katma değeri az, yapılması kolay olan bir ürünse ürününü yüksek kâr marjı ile satabilmesi için o kadar pazarlama çalışması yapması gerekir.


Bugün farzı misal başarılı bir şekilde çalışan füzyon reaktörü icat edecek bir ekibin yaptıkları başardıkları projeyi yatırım şirketlerine kabul ettirme gibi bir derdi olabilir mi? Biz dünyada bir gezegen oluşturabildik inanılmaz enerji elde ediyoruz bize yatırım yapar mısınız diye sormak zorunda kalırlar mı? Test edilip, onaylanıp, kabul görüldüğü gün G8'deki devletlerin tam desteğini almamaları için geçerli bir neden var mı? Değil yatırım desteği, Beyaz Sarayda, Kremlin Sarayında, Zhongnanhai sarayında yatıya misafirliğe davet edilirler.


Şimdi diyebilirsiniz bunların ne ilgisi var hep uçuk örnekler veriyorsun. Sen uygun dinamiği oluşturabil, dengeleri tuttur sende ihracatçılar birliği etkinliğinde değer görürsün o da hiç tebrik edilememekten çok daha iyidir. Tabi bunun için geçmişten itibaren uzun vadeli maddi, manevi yatırım - düzen ile hem maddi birikim hem tecrübe - bilgi birikimi elde edilmeli.

Adamın asıl isyanı şu:
İthal hayvan getirmenin kapısı açıldığında şöyle bir olay gerçekleşir. Anadolu ırkı sütü verimsiz hayvanı olan adam 9 ay önce bu hayvanı fiyatı atıyorum 14 bin tl'ye aldıysa, dışarıdan hayvan getirdiğinizde piyasa birden bozuluyor. Bozulma sebebi şu dışardan gelen ırklar süt verimi yüksek oluyor. İç pazarda normalde satılabilecek anadolu ırkının birden bire fiyatı düşüyor hatta talep azlığından alan olmuyor. Çünkü zaten daha verimli yabancı ırkı çiftçi ucuza alabiliyor. Sonuç verimsiz ırka 14 bin tl yatırmış olan adam istese de 10 bine alıcı bulamıyor hayvanına. Ya verimsiz şekilde hayvanı kullanmaya devam edecek yada kesecek. Verimsiz olan hayvanı kullanmaya devam eden çiftçi zarar ediyor . Çünkü 10 tane geliştirilmiş süt ırkı ithal etmiş adam 10 tane anadolu ırkı olan hayvanı olan adamdan 3 kata yakın (aynı miktarda yemle) süt alıyor. Bu durumda elinde 10 anadolu ırkı olan adam daha da ucuzlayan süt piyasasında üretime devam ederse zararına çalışmış olur.

Aynı zamanda anadolu ırkını boş verelim elinde kaliteli süt ırkı olan çiftçiler de yine fiyatı atıyorum 16 bine aldılarsa hayvanı, içeriye birden hayvan ithal edildiğinde gelen hayvanların piyasası 13-14 binse hayvanı satacağı an satış fiyatından zarar edecek.

Sıkıntı burda yatmaktadır.


Ama bu süt, et piyasasının asıl sorunu şudur: KOOPERATİFLEŞEMEME.
Hayvancılık sanayi işidir. Tek başına sanayileşemezsin. Çiftçilerin bölgesel bölgesel birlik olup fiyat, verim, teknoloji üzerine çalışma yapmaları gerekiyor.

Maalesef köylü bu konuda bitecek. Zira kooperatifleşmeye komunistlik/teröristlik gözüyle bakan köylülerin sonu budur.

Kartalla süt satmaya çalışırken dayı, hayatını idame ettirebilecek sanmış. Silajın verimi, sütün verimi, hayvanın genetiği. Avrupa bunlarla uğraşıyor. 5 ineği olan Hollandalı ihya oluyor. Kooperatifler sayesinde malını dünyaya satıyor ortak fabrikalarda işletip. Bizimkiler anca kartalda süt satsın.

Yine de bu mesele devletin suçudur. O dayının çocukluğundan bu yaşına gelene kadar gördüğü her hükümetin suçudur. Çiftçilik konusunda devlet eğitememiş, örgütleyememiş, önlemler almamış.

Düşenin doru olmazmış. Heleki bu zamanda....

O çiftçi falan değil provakasyon yapıyor. Biz avrupanın 1 numaralı tarım yapan ülkesi değilmiydik. Hayvancılıkda da çok öndeyiz. Türkiyede ki ucuz et fiyatı ve hayvan sayısı hangi ülkede var?