Aklıma bir fikir gelmedi gemini pro varken sorayım dedim. Umarım çözüm olur.
Karşılaştığınız bu "Out of video memory" (Video belleği yetersiz) hatası, aslında
ekran kartınızla (RTX 4090) ilgili değildir.
Bu sorun, sahip olduğunuz
Intel Core i9-13900KS işlemcisiyle ilgili küresel çapta bilinen
kronik bir kararsızlık (instability) sorunudur. Özellikle Unreal Engine oyunlarında (Epic Games'teki çoğu oyun bu motoru kullanır) ve shader derlemesi sırasında işlemci çok yüksek frekanslara çıkarken hata verir; ancak sistem yanlışlıkla hatayı "VRAM yetersiz" olarak raporlar.
Sorununuzun sebebi, anakartın işlemciye sınırsız güç vermesi ve işlemcinin zamanla bu yüksek voltaj/frekans altında kararlılığını yitirmesidir ("3-5 aydır başladı" demeniz, işlemcinin zamanla yorulduğunun/degrade olduğunun en net kanıtıdır).
Bunu çözmek için yapmanız gerekenler sırasıyla şunlardır:
1. Kesin Çözüm: BIOS Ayarı (P-Core Ratio Düşürme)
Bu en hızlı ve en etkili çözümdür. İşlemcinizin "Performance Core" (P-Çekirdek) hızını çok az düşürerek stabil hale getireceğiz.
- Bilgisayarı açarken DEL tuşuna basarak MSI BIOS'a girin.
- F7 ile "Advanced Mode"a geçin.
- OC (Overclocking) menüsüne tıklayın.
- P-Core Ratio Apply Mode kısmını "All Core" yapın.
- P-Core Ratio (veya CPU Ratio) ayarını bulun. Otomatik (Auto) veya 56/57 gibi bir sayı yazar.
- Bu değeri 54 veya 53 olarak değiştirin. (Hızdan çok az feragat edersiniz ama oyunlar çökmez).
- F10 tuşuna basıp kaydederek çıkın.
2. Kalıcı ve Resmi Çözüm: \"Intel Default Settings\"
Intel ve MSI bu sorunu çözmek için yeni BIOS güncellemeleri yayınladı. Eğer BIOS ile uğraşmak istemezseniz:
- MSI'ın sitesinden Z790-A WIFI anakartınız için en güncel BIOS'u indirip kurun.
- BIOS güncellemesinden sonra ilk açılışta size bir soğutucu tipi soracaktır. Burada "Intel Default Settings" (Intel Varsayılan Ayarları) seçeneğini seçin. Bu ayar, işlemcinin güç limitlerini (253W) sınırlar ve çökmesini engeller.
Neden \"3 Yıl\" Önce Yoktu?
Sisteminizdeki parçalar (i9 13900KS ve RTX 4090) yaklaşık 2 yıl önce piyasaya çıktı (2022 sonu/2023 başı). Bu işlemciler fabrikadan çok yüksek voltajla çalışacak şekilde çıktığı için, ilk aylarda sorunsuz çalışsa bile zamanla silikon kalitesi düşebiliyor (degradation). Sizin yaşadığınız durum tam olarak bu sürecin sonucudur.
Özetle: Ekran kartınız sağlam. Sorun işlemcinin "Turbo" hızlarında stabil kalamaması. Çarpanı (Ratio) 56x'ten 53x veya 54x'e çektiğinizde tüm oyunlarınızın sorunsuz açıldığını göreceksiniz.
