Araba fiyatlarındaki artışı fırsatçılara, sarı siteye, insanların bir birlerini gazlamasına bağlayan bir sürü arkadaş var. Bu arkadaşlar ekonomik verileri görmezden gelip hayatı kendi deneyimleri ile açıklamaya çalışıyorlar.
Bu tarz mesajların hepsinin altına araç fiyatlarının arz talep dengesi içinde arttığını, talebin düştüğü gün fiyatların düşeceğini ya da en azından artmayacağını söyledim. Ama bir çok arkadaş temel ekonomik sisteme yabancı olduğu için kendi bildiğine inanmak istedi.
Bir fikre inanmayın. Bir fikri bilimsel nesnel verileri ile savunun ya da reddedin arkadaşlar. Veri takip edin. Bugün youtube'da bir videoya denk geldim. Ve videoda anlatılan şeyin doğruluğunu merkez bankasının sitesinden bakıp doğruladım. M1 para arzı geçtiğimiz sene 2 katına çıkmış.
M1 para arzı nedir? Dolaşımdaki paradır. Yani insanların ceplerinde, evlerinde, kasalarıda tuttukları paralar ile bankaların hesaplarında ve atmlerinde tuttuğu vadesiz mevduatlardır. Yani piyasada potansiyel olarak harcanabilecek faize, bonoya, repoya bağlı olmayan akışkan paranın miktarıdır.
1 senede piyasada dolaşan para 2 katına çıkmış. Merkez Bankası para basıp parasal genişlemeye gitmiş. Piyasada para bol oldu mu paranın kıymeti düşer. Para bol oldu mu o paranın alabileceği arabanın fiyatı artar. Herkesin cebinde 1kilo altın olsaydı o 1 kg altın ile evi arabayı bırakın bakkaldan 1 kilo tuz alamazdınız. Yani piyasadaki para 2 katına çıktığında araba fiyatlarının artmaması için piyasada satılan araba sayısını da 2 katına çıkarmanız lazım. Ama para basabilirken araba basmak mümkün değil.
Al sat yapanların fiyatı yükselttiği söyleniyor. Eğer piyasada daha fazla para dolanırsa al sat yapma imkanına sahip daha fazla adam olur. Ve eğer faizler suni olarak baskılanıp düşük tutulursa artan para arzı ile insanların cebindeki paranın değeri düşer ve insanlar bu parayı korumak için bir yatırım aktivitesi yapmak zorunda kalırlar. Parasının kıymetini korumak isteyenler daha çok araba alır, ev alır, dolar alır, euro alır, altın alır ve tüm bunların fiyatları yükselir.
İnanmayanlar merkez bankasının kendi sitesinden sağlamasını yapabilirler.
m1 nedir?
https://www.mahfiegilmez.com/2018/07...l-olculur.html
merkez bankası sistemi
https://evds2.tcmb.gov.tr/index.php?...et/#collapse_4
