Yazım Yanlışı Algılama Sistemleri Nasıl Çalışır?

Selamlar,

Bir sistemi tamamlamak üzereyim lakin sadece bunun için GPT apileri kullanıyorum ve bu da saçma.
Örneğin "iptal" yazısını "iptak" olarak yazdıklarında sistem algılayamıyor.
Bende otomatik düzeltici sistemlerin mantığını anlayarak kendi sistmime entegre edeceğim.

Şimdi klavyelerimizde olan iptak yazdığımızda otomatik olarak iptal olarak çeviren sistemler nasıl çalışıyor?

Hocam bunlara "did you mean" algoritmaları deniliyor.

https://www.geeksforgeeks.org/dsa/ho...lgorithm-work/

Türkçe için çeşitli kütüphaneler mevcut.

hocam selam bunu telefon klavyesi olarak arayabilirsin chatgpt ye sorduğum

soru ;
telefon mobil klavyeler nasıl çalışır? örn : iptak yazıyorum otomatik iptal olarak düzeltiyor.




cevabı ;


Mobil klavyenin “iptak” yazınca “iptal” diye düzeltmesi, aslında birkaç parçanın birlikte çalışmasıyla oluyor:

1) Klavye önce “ne yazmak istedin?” diye aday üretir

Sen harflere bastıkça klavye, yazdığın kelimenin olası doğru hallerini çıkarır. Bunu yaparken:

• Yakın tuş hataları: “k” yerine “l” gibi yan tuşa basma ihtimalini hesaplar.
• Eksik harf / fazla harf: “iptak” → “iptal” için bir harf değişimi gerekiyor (“k”→“l”). Bazen “iptal” gibi çok yakın bir kelime varsa onu aday yapar.
• Harf sırası / tekrarı: “teh” → “the” gibi.

Bu kısım çoğu zaman “edit distance” (yazım farkı) mantığına benzer: en az düzeltmeyle sözlükteki kelimeye ulaşan seçenekler daha güçlü aday olur.

2) Sonra “hangisi daha olası?” diye puanlar

Adaylar oluşunca klavye hangisini otomatik uygulayacağına karar vermek için puanlar. Burada iki büyük kaynak var:

A) Sözlük + yazım denetimi

Dilinin sözlüğünde “iptal” var, “iptak” yok. Bu yüzden “iptal” avantajlı başlar.

B) Dil modeli / kullanım olasılığı (asıl sihir burada)

Klavye, kelimelerin Türkçede ne kadar sık geçtiğini ve yanındaki kelimelerle uyumunu değerlendirir.
Örneğin:

• “siparişi iptal et” kalıbı çok yaygın → “iptal” puanı yükselir.
• “iptak” neredeyse hiç kullanılmaz → puanı düşer.

Modern klavyeler bunu eskiden n-gram (son 1-2 kelimeye bakma) ile yapıyordu; günümüzde çoğu klavye bunu daha gelişmiş sinir ağları / dil modelleri ile, bağlamı daha iyi anlayarak yapıyor.

3) Otomatik düzeltme ne zaman devreye girer?

Genelde şu durumlarda “kendiliğinden” değiştirir:

• Yazdığın kelime sözlükte yoksa (iptak)
• Çok yakın ve çok olası bir kelime varsa (iptal)
• Bağlama uyuyorsa (cümlede mantıklı duruyorsa)
• Bazı klavyelerde boşluk veya noktalama basınca “tamamlanmış kelime” sayılır ve düzeltme o anda uygulanır

4) Peki klavye “beni tanıyor” mu?

Çoğu klavye zamanla şunları öğrenebilir:

• Sık kullandığın kelimeler, kişi isimleri
• Yazım tercihlerin (ör. “kanka”, “nbr” gibi)
• Eklediğin özel sözlük öğeleri

Bunun ne kadarının cihaz içinde kaldığı veya buluta gidip gitmediği klavyeye göre değişir (Gboard, SwiftKey, iOS klavyesi vs. farklı davranabiliyor).

5) Türkçede neden bazen daha çok hata yapıyor?

Türkçede ekler çok fazla: “iptal”, “iptali”, “iptalini”, “iptal ettim”, “iptal edilecek”…
Klavye hem kökü hem ekleri doğru tahmin etmek zorunda. Bu yüzden bazen:

• “de/da” ayrı mı bitişik mi
• “ki” ayrı mı bitişik mi
• özel isim ekleri (“Ahmet’e”)
  gibi yerlerde kararsız kalabiliyor.

6) İstersen kontrol edebilirsin

Genelde klavye ayarlarında şunlar var:

• Otomatik düzeltme (aç/kapat)
• Öneri çubuğu (sadece öner, otomatik düzeltme yapma)
• Kişisel sözlük (kelime ekle / sil)
• Çok dilli yazım (Türkçe + İngilizce karışınca saçmalayabiliyor)

Çok eskiden yapmıştık Sağlam bir kelime listesi ve Listede yoksa en yakın listede olan öneri + Kullanıcı girdisi ekleme

Söylemeyi unuttum TDK sözlüklerini taramıştık +OCR

Şimdi Tdk sitesi ,etimiloji sözlük vs botla toplanabilir