İnsanlar neden bencil oluyor?

Bence öyle olması gerekmiyor hocam ya.

Dengesiz desek daha doğru olur.

toplum bozuldu çünki. ahlak, değer yargıları, örf vs kalmadı, yozlaştı ve çürüdü herşey. dünya hassas kalpler için bir cehennemdir sözünü günümüzde yaşıyoruz malesef.
ama bu durum şehir hayatında daha fazla, köye gittiğimde bazı yerlerde hala eski samimiyetleri, çıkarsız ilişkileri görmek mümkün oluyor

Karakteri karaktersizlik diyelim.

Ya işine gelirse diyorlar yada işime gelirse. Sonuç bu.

Öncelikle şunu belirteyim burada yazacağım herşey benim psikoloji kitaplarından, okuldaki derslerden ve kendi yaşadığım tecrübelerin neticesinde ulaştığım çıkarımlardır.

İyilik, kötülüğü bilmemek demek değildir, kötülüğü bilip de iyi olanı yapmayı tercih etmektir.

Bir canlının canlı kategorisine girebilmesi için şu iki özelliği bünyesinde barındırması gerekir. Birincisi yaşamını devam ettirmek ikincisi de neslini devam ettirmek. İrade sahibi olmayan tüm canlıların tüm davranışları bu iki temel kural üzerine inşa edilmiştir diyebiliriz. İrade sahibi olan ama temeli yine bu iki kural üzerine kurulmuş olan insanların da davranışlarının çoğunu bu iki temel üzerine inşa edebiliriz.

Bencillik, kendini yüksek görme, başkasını ezme ve zorbalama, insanları köleleştirme gibi kötü olarak nitelendirilen davranışların hepsinin altında "hayatını devam ettirme çabası" yatmaktadır. Hayat bir yarıştır derken buradaki yarış aslında hayatta kalma yarışıdır. Karnımız acıktığında "böyle giderse hayatta kalamazsın" sinyali gider beynimize. Beyin de karnını doyurmak için öğrendiği yöntemleri uygulamaya başlar. Herşey bu kadar basit aslında. Temelde basit ama pratikte kendi amacına ulaşmış olsa bile çevresindekilere büyük zararlar verebilecek olan yöntemler öğrenmiş olabilir. İşin temelini öğrendiğimize göre böyle insanlardan zarar görmemek için ne yapmalıyız? Aslında problem ortaya net bir şekilde konulunca çözüm de belli olur ama bu problemin birden fazla çözümü var ve başka bilgilerle de birleştirince diğer başka çözümler de oluşturulabilir. Ben şimdi önce ilk akla gelen çözümleri sıralamaya çalışacağım ardından başka hangi bilgilerle birleştirdiğimizde nasıl çözümler oluşturulabilir onlara değinmeye çalışacağım.

Birincisi ama en etkisiz çözüm öyle kişilerden uzak durmaktır. Ama bunu hiç tavsiye etmem sebebini de ikinci çözümde söyleyeceğim.

İkincisi böyle insanlarla mücadele etmek. "Niye böyle ş*refsizlerle uğraşayım ki?" diyebilirsiniz ama öncelikle bu yöntemler ş*refsizlik olmayabilir. Sizin değer yargılarınızla onun değer yargıları farklı olabilir. Siz nasıl herkes gibi düşünmek zorunda değilseniz herkes de sizin gibi düşünmek zorunda değil. Herkesin yaşantıları farklı, aileden aldıkları eğitim farklı, kafa yapısı farklı vs. Hayatta insanın karşısına her türlü insan çıkar ve bu insanların çoğu nefsine uyan kişilerdir. Bundan dolayı "hayatta kalmalıyım" temel ilkesini gerçekleştirmenin farklı yöntemlerini uygulayabilirler. Bakın vücudumuz çocukken çok hasta oluyordu ama bağışıklık sistemimiz güçlendikçe hasta olmamaya başladık. Akyuvarlar "neden virüslar var yaa" demeyip kendilerini her türlü virüsle mücadele ede ede güçlendiler ve artık virüsler akyuvarlarımıza galip gelemiyorlar. Aynı yöntemi zihnimizin de yapması gerekiyor. Böylece ne tarz insan gelirse gelsin mücadele edebiliriz ve hatta yenebiliriz.

Fakat şöyle bir problem var. Bizler sadece mantıksal ve saf irade sahibi varlıklar değiliz, duygusal varlıklarız. Ve bir yerde "düşüncelerimizin yüzde doksanı duygularımız yüzünden oluşur" şeklinde bir cümle okumuştum ve çok mantıklı gelmişti. Hakkaten de derinlemesine baktığımızda düşündüğümüz birçok şey nefretten, sevgiden, kıskançlıktan, kendini beğendirmekten (riya) kaynaklandığını görebiliriz. Bunun en bariz örneği olarak şunu söyleyebilirim. Bir şirkette iki arkadaş aynı işi yapmak üzere aynı maaşla başladınız. Aradan bir süre geçti ve sana %10 arkadaşına ise %30 zam yapıldı. Sen ne düşünürsün? Aslında mantıksal olarak baktığında sana zam yapılmış. Arkadaşının aldığı paranın sana bir etkisi yok (burayı biraz daha sokak ağzıyla söylemek geldi içimden ama neyse beyefendiliğimi bozmayayım). Ama senin moralin bozuk. Neden? Çünkü arkadaşınla aynı işi yaptığın halde ona daha fazla zam yapıldı. Halbuki ona da %10 yapılsaydı o zaman hiçbir sorun olmayacaktı. Bunun en temel sebebi nedir ama en temelinden bahsediyorum. Adalet duygusu diyebilirsiniz, kıskançlık duygusu diyebilirsiniz filan ama bunun en temel sebebi mantıktır diyemeyiz. Çünkü mantıksal olarak baktığımızda aslında %10 yeterli geliyor kendisine. Arkadaşlar bunun en temel sebebi hayatta kalma korkusudur. Çünkü arkadaşının %30 aldığını öğrenmişsin, bu demek oluyor ki şirket aslında sana daha fazla zam yapabilir. Yapmadığına göre seni gözden çıkarmışlar. E bütün sene boyunca en iyi performansınla çalışmışsın, demekki bu performans onlara yetmiyor. Bundan dolayı senin de %30 zamlı şekilde başka bir şirkete geçmen gerekiyor veya en azından %10'dan daha fazla maaş veren bir şirkete geçmen gerekiyor. Bu şekilde düşünürsün yani. Çünkü bu durum senin "hayatta kalma" içgüdüne zarar getirebilir.

İkinci maddeyi farklı bilgilerle birleştirmeyi düşünüyordum ama beynim durdu şuan. Sonra belki yine gelir devam ederim.

Bencil olmak günümüzde şart.