Eskiden arsa sahibi ölünce arsalar varislere eşit oranda bölünürdü. Arsalar bölüne bölüne artık el kadar hisse sahipleri olmaya başladı. Benim bile hiç alakam olmayan bir yerde 1 metrekare arsa hissesi var görünüyor. Böyle örnekleri çoğaltırsak milyonlarca arsa böyle müşterek sorunlu durumda.
İnsanlar da hep kuruşuna kadar kendi menfaatlerini düşündükleri için her zaman uzlaşmaz tavır sergiliyor. Bu da mevcut sorunları 10 katına çıkarıyor.
En ücra köylerdeki tarım arazilerinden tutun, en yoğun metropollerdeki bina arsalarına kadar.
Resimde metropolde bir arsa görünüyor. Genişliği 5 metre, boyu 12 metre. Arsa fiyatı 500.000 tl. Bu arsaya ev veya işyeri yapacaksınız. Maliyetini kurtarmak için olabildiğince geniş ve yüksek bir bina yapmak zorundasınız.
Parsel no 77/25. Bu parselle birlikte 77/24 te daha önceden 77/13 parselinin içindeymiş. Benim kesin bilgim yok, ama açıkça görülüyor ki bu üç parsel eskiden tek parselmiş. Birleştirince düzgün dikdörtgen çıkıyor.
Buna benzer ülkede öyle çok sorunlu arsa var ki... Bu hem vatandaşa hem de devlet çok büyük bir yük. Bu sorunu ortadan kaldırmak için bazı kanunlar çıktı. Artık her parsel varislere rastgele bölüştürülmüyor.
Hem tarım arazilerinde kem de şehir merkezlerinde bu parçaanma çok büyük zararlara neden oluyor. Bunların önüne geçmek için şufa hakkı diye bir kanun çıkardı. Kanundaki bazı açık noktalar yüzünden bunu bile istismar edenler oldu.
Bir de arazi toplulaştırma uygulaması başlatıldı. Vatandaş bunu kendi arasında yaptığı zaman birçok sorun ortaya çıktı. Mecburen bunun da kurallarını değiştirdiler. Artık bunu devlet sadece kendisi yapıyor. Öncelikle sadece birkaç yerde yapıldı. Tüm ülkede yaygınlaşması çok zaman alır.
***
Çok uzun yazdım ama, yaşanan sorunlara değinirken bunlar bile az. Özetin özeti ancak.
Demem o ki, insanlar hep devleti suçluyor, ama herkes de sorun çözmek yerine sorun çıkarmaya çalışıyor. Emlakla ilgili bur sorunlar yüzünden hem tarımda hem de sanayi konut turizm işlerinde sayısız sorun yaşanıyor. Sorunların neredeyse hepsi insanların uzlaşmaz tavrı, bencilliği ve küçük hesaplar yapması yüzünden.
Çok sevdiğimiz Kübada öyle katı kurallar var ki, mülkiyet hakkı , işyeri açma, arsa sahibi olma sıfır gibi bir şey. Küba hayranlığı taşıyan insanlar Türkiyede kuruşun hesabını yapıp emperyalist kapitalist bir kafayla hep çözümden uzak kalıyor.
Çok farklı şehirlerde çok farlı insanlar tanıdım. İnsanımızın tek ortak özelliği bencillik ve uzlaşmazlık çok yaygın. Tüm bunlar böyleyken insanlar hala baskıcı devlet diye laf kalabalığı yapıyor.
***
Şu haliyle yaşadığımız sorunlar en az 20-30 yıl daha devam edecek , sorunlar yaşayacağız ve zarar edeceğiz.
Bence bur sorunların kalkması için cevlet, Küba gibi kanun koyma lı ve uygulamalı. Bu konuda insanlara fazla özgürlük tanınmamalı. Küçük parsellerin satışı sonucu geliri sahibine verilmeli, arsalar doğal, yasal ve teknik olarak faydalı olacak şekilde bütünleştirilmeli.
****
Geçenlerde bir tarlamızla ilgili işlem yapacaktım. arlada diğer hisse sahipler ikimler, ne kadar hisseleri var görmek için tapudan ücret ödeyip bir belge aldım. 2 adet a4 dosyasında tanıdığım tanımadığım sürüyle insan var. Bazıları ölmüş insan. Bazıları da ölmüş anne babanın varisi olmuş çocukları. İki sayfalık şiir gibi, oku oku bitmez.
