Bulut madenciliğe giren çoğu kişi sadece ROI(Yatırımın amorti edilmesi)ne odaklanıyor ve bu firmaların yasal olup olmadığıyla pek ilgilenmiyor. Halbuki cloudmining sitelerinin çoğu herhangi bir madencilik yapmıyor. Eski müşterilerine yeni müşterilerden gelen gelirle ödeme yapıyorlar, ki ponzi şeması denen şeyin esas tanımı da bu oluyor. Tabi ki, oyunu devam ettirmek için de yoğun referans kampanyalarıyla müşterilerine kendi kirli PR çalışmalarını yaptırıyorlar.
Peki neden bu firmaların madencilik yapıp yapmadıklarını önemseyesiniz? Tek önemli olan geri ödeme, değil mi?
Yanlış.
Eğer firma (daha doğrusu : ***********) madencilik yapmıyorsa, o zaman ortalama yatırımcıların kar etmesi imkansızdır. İlk girenler kar edebilir, ama ancak sonrakilerin yatırımı sayesinde ve bu sayede ponzi yeterince ayakta durabilir. Eğer ortada madencilik yoksa, o zaman ortada gelir elde edilebilecek bir şey de yoktur. Yani düşük fiyat ve yüksek ödeme sizi aldatmasın. Ponzi madencileri oyunu devam ettirmek istedikleri sürece fiyatı düşürürler, ta ki ortadan kaybolana kadar.
Ve 10 aydır ayakta olduğu için de yasal olacağını düşünmeyin. Geleneksel ponzilerin aksine, madencilik ponzisinde bir hesap çıkışı olmaz. Yani endişelenmeye başladığınızda paranızı geri çıkartamazsınız ve bu sayede uzunca bir süre ayakta kalabilirler.
Örneğin PBmining'e bakalım, 2014'ün başından beri aktiflerdi ve uzun süre ödeme konusunda sıkıntı yaşamadılar. Bu durum ponzi olmadığıklarını gösterdi mi? Hayır.
Kendi istatistiklerine bakılırsa, geçtiğimiz aylarda ~1.5 *PH değerinde kontrat satmışlar, yaklaşık 2200 BTC. Aynı ay içinde kullanıcılarına 1600 BTC ödenmiş. Bu da 600 BTC, yani o dönemlerde yaklaşık çeyrek milyon dolar ediyor, sadece bir websitesini devam ettirmenin karşılığı olarak. Yani hala ödeme yapıyor olmaları yasal olduklarını göstermez, daha çok karlarını arttırmak için ödeme yaptıklarını gösterir. (Bu arada pbmining çöktü)
Tabi ki devam edemez. Bir noktada mevcut ödemeler devam ederken, yeni satışlar yavaşlayacak. Ve yeni satışlar mevcut ödemeleri karşılamamaya başladığından anonim firma ne yapacak dersiniz? Diğer sayısız ponzi mining firmalarının yaptığını tabi.
Akıllı davranın, yatırım yapmadan önce mutlaka düşünün, referans linklerine körü körüne güvenmeyin.
Cloud mining scam/ponzi sitelerini belirlemenize yardımcı olabilecek kriterler
1) Bilinen madencilik adresi olmaması / Kullanıcının seçebileceği pool olmaması
Hash gücünü istediğin poola yönlendiremediğin ve gerçekten kendisinin mining yaptığını ispatlayamayan cloud mining firmaları büyük ihtimalle scamdir. Mining adresini saklamanın veya bulunan blokları açıklamamanın hiçbir sebebi yok, hem de hiç.
2) Herhangi bir asic satıcısından onay/destek olmaması
Asic satıcıları, şüpheli firmanın önemli bir müşterileri olduğunu belirten bir açıklama yapmaktan memnuniyet duyarlar. Onlar için bedava reklam olmasının yanında, müşterilerinin işini büyütmesini de sağlar, yani böyle bir açıklama yapmamalarının hiçbir sebebi yok. Eğer bir mining firması, hiçbir firmadan böyle bir açıklama alamıyorsa, mining yapacakları hiçbir donanım olmadığını düşünebilirsiniz.
3) Donanımlarının ve veri merkezlerinin resimleri olmayışı
Bu resimleri yayınlamamanın hiçbir sebebi yok, tabi ki resmini çekecek bir şey olmaması dışında. Ama unutmamak gerekir ki, resimler sahte olabilir. Resimler sahipliği ispatlamaz. Yani burdaki tüm kriterler gibi, tek başlarına yeterli delil oluşturmazlar.
4) Sınırsız hashrate satılması ya da açıklanmaması
Cloud mining bizzat asic satıcısı tarafından yönetilmediği sürece, limitsiz hashrate satamazsınız. Donanımın siparişi, ulaşması ve kurulması (genellikle uzun) zaman alır. Satışına limit koymayan veya ne kadar sattığını açıklamayan her firma şüpheyle karşılanmalıdır.
5) Referans sistemi ve Sosyal network
Referans sistemleri, özellikle %10 ödeyenler koca bir uyarı işaretidir. Madencilik pazarında kar marjı çok düşüktür ve hiçbir gerçek firma pazar fiyatıyla veya altında donanım satışı yaparak referanslara %10 veremez. Referans sistemleri hemen hemen her zaman ponziyi beslemek ve şirketin gerçek yapısı hakkında aldatmacalar yaparak finansal teşvik sağlamak içindir. İmzasında referans linki olanlara gözü kapalı güvenmemelisiniz.
6) Anonim işletmeciler
Eğer işletmeciler whois korumasının arkasına saklanıyor ve ispat edilebilir kimlik sunmuyorlarsa, hatta bazı durumlarda olduğu gibi kanıtlanan sahte kimlik ve firma bilgileri kullanıyorlarsa, onlara güvenip para yatırmanızın hiç akıllıca bir davranış olmayacağını bilmeniz lazım.
7) Çıkış stratejisi olmaması
Eğer pozisyonunuzu yani elinizdeki donanımı satamıyorsanız, paranızı dışarı çıkartamazsınız. Bu durum bir ponzi için ideal bir yoldur ve uzun süre ayakta kalmasını sağlar.
8 ) Garanti kazanç (Bonus kriter)
Şimdiye kadar göründüğü kadarıyla sadece bitcoinmaker.ch bunu yaptı. Eğer birileri size bitcoin cinsinden kazanç garanti ediyorsa, ve özellikle bu %30 gibi bir rakamsa, bunun ponzi olduğuna emin olabilirsiniz. Bunun yanında diğer tüm kriterler önemsiz kalıyor. Konu madencilik olduğu zaman, kesin kazanç diye birşey mümkün değil, kimse sistemin nasıl değişeceğini veya bitcoinin değerinin ne olacağını bilemez. Eğer birileri bir şekilde %30 kazanç elde edeceğine emin olabilseydi, sizin paranıza ihtiyacı olmayacaktı ( ve size bir kazanç vermeyeceklerdi).
Bu kriterlerin bazı firmalar üzerinde incelenmesi
Ölü Ponziler
PBmining.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi
Lunaminer.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi
coinsoncloud.eu 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi
Cryptomine.io 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi
hashie.co ("gen1") 1+2+3+4+5+6 => 6/7 = Ponzi
bitcoinlabmining.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi
ltcgear 1+3+4+5+6 => 5/7 = (çok) şüpheli
hashprofit.com 1+2+3+4+5 => 5/7 = (çok) şüpheli
minethatcloud.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi
CoIntellect.com 1+2+5+6+7 => 5/7 = (çok) şüpheliSaatli Bombalar:cloudminr.io 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi cloudmining.website 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi bitcoinmaker.ch 1+2+3+4+6+7+8 => 7/7 = Ponzi Skycoinlab.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi (+ bilinen ponziciler tarafından organize ediliyor.) GenerateBTC.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponz btcslice.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi (+ paypal olarak ödeme yapıyor, geri alınabilir) grmining.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi eobot.com 1+2+3+4+5+6+7 => 7/7 = Ponzi (+ muhtemel zararlı cüzdan çalan uygulama) hashwar.co 1+2+3+4+6+7 => 6/7 = Ponzi Ecrypto.co.in 1+2+3+4+6+7 => 6/7 = Ponzi (+ onaylanmış scam, cex.io'nun partnerleri değiller) bitrush.com 1+2+3+4+6+7 => 6/7 = Ponzi nexusmining.com 1+2*+3+4+5+7 => 6/7 = Ponzi minerslab.com 1+2+3+4+6+7 => 6/7 = Ponzi (+ olmayan donanımı satıyorlar ) terabox.me 1+2+3*+4+5+6+7* => 6/7 = Ponzi ( güvenilir resimler paylaşmıyorlar ve çıkış stratejileri 60+ günlük oyalama taktiğinden ibaret) bitcoincloudservices 1+2+4+5+6*+7 => 6/7 = Ponzi chabatmining.com 1+2+3+5+6+7 => 6/7 = Ponzi scrypt.cc 1+2+3+4+5+6 => 6/7 = Ponzi (ön değerlendirme) hashcoins.com ~1+2+3+4+7 => 5/7 = şüpheli (seçilebilir havuz ücret gerektiriyor, resimlerde cihazlar gözükmüyor, donanım satışları çok şüpheli) Zeushash 1+2+3+4+5 => 5/7 = (çok) şüpheliDiğerleri :
Cryptsy MN * * * * * *1+2+3+4 * * * * * *=> 4/7 = Muhtemelen/Kısmen yasal ( + ücret yapısı hakkında detay yok) Kryptologika * * * * *1+2+3+4 * * * * * *=> 4/7 = Muhtemelen/Kısmen yasal genesis-mining * * * *1+4+7 * * * * * * *=> 3/7 = Muhtemelen/Kısmen yasal (Kısmen depolanmış madencilik riski) Megamine.com * * * * *1+4 * * * * * * * *=> 2/7 = Muhtemelen yasal Bit-x.com * * * * * * 1+4 * * * * * * * *=> 2/7 = Muhtemelen yasal (ön degerlendirme, Bitfury ile partnerliği onaylandı) pow88.com * * * * * * 1+2 * * * * * * * *=> 2/7 = Muhtemelen yasal (ön değerlendirme) KNCcloud * * * * * * *7 * * * * * * * * *=> 1/7 = Yasal ( sadece donanım satıcısı olarak, müşteri donanımının %5'inden fazlasıyla mine yapmama sözlerini tutmadılar) AMhash * * * * * * * * * * * * * * * * * => 0/7 = Yasal (Eğer doğrudan satın alırsanız) Hashnest * * * * * * * * * * * * * * * * => 0/7 = YasalDurdurulanlar:
Cex.io * * * * * * * *4 * * * * * * * * *=> 1/7 = Yasal Cryptx PETAmine * * * * * * * * * * * * *=> 0/7 = Yasal ama pek kullanılmıyor GAWminers * * * * * * 1+4+5+~7 * * * * * => 4/7*= Muhtemelen/Kısmen yasal belirlenen kriterlere göre. Daha geniş bir açıdan baktığımızda ise hala oldukça şüpheli.
Ponziyi ispatlamak
Ponzi , kazanç elde eden bir mekanizmanın olmaması şeklinde tanımlanır ( bu durumda madencilik donanımı). O yüzden birşeyin ponzi olduğunu ispatlamak birşeylerin olmadığını ispatlamayı gerektirir.Teorik olarak bir şeyin olmadığı ispatlanamaz, yani teorik olarak yukarıda ponzi olarak etiketlenen firmalar gerçekte mining yapıyor olabilir. Ama bu teorik olarak uçan atların varlığının mümkün olması ya da size daha önce mail atan Nijerya Prensinin gerçekten 500 milyon dolar altın madeni mirası bıraktığı ve bunu sizinle paylaşmak istediğinin mümkün olması gibidir. Gerçek olmadığını ispatlayamazsınız, ama birçok mantıklı insana göre, gerekli kanıtların tümden yokluğu iddianın geçersizliği için ve buraya yatırım yapmamak için yeterli ve kesin bir sebeptir.
Şimdiye kadarki başarı oranı
Şimdiye kadar batan firmalardan çok şüpheli veya ponzi olarak etiketlenenler: 7/7 (100% başarı oranı)
En azından muhtemelen yasal olarak etiketlenen firmalardan ödeme yapamayanlar : *0/7 (100% başarı oranı)
Toplam başarı oranı: 100%
Son not
Yasal olması iyi bir yatırım olduğu anlamına gelmez. Genel olarak cloud mining geçmişte pek kazançlı olmadı ve pek olacak gibi de gözükmüyor. Bu yüzden cloud mininge yatırım yapmanızı tavsiye etmem ama yapacaksanız da, paranızı çalma ihtimali olan firmalar yerine en azından gerçekten mining yaparak blockchainin güvenliğine katkıda bulunan firmalara yapın.
Ayrıca, yasal olarak etiketlenmiş olması size hiç birşey garanti etmez. Tek gösterdiği bahsedilen firmanın gerçek bir firma olduğu konusunda yeterli kanıt olduğu ve yatırımınızın gerçek donanım satın aldığıdır. Ama gene de bu sizi dolandırmayacakları anlamına gelmez, size kazanç sağlayacağı anlamına ise hiç gelmez.
KAYNAK
Çevirmenin notu
Son zamanlarda özellikle cointellect nedeniyle yaygınlaşan mining hakkında faydalı olabileceğini düşündüğüm bir yazıyı çevirip derledim. Bazı kısımlarda ekleme/çıkarmalar yaptım ama çoğunlukla dokunmadım ve yazıdaki görüşlere birebir katıldığımı belirtmek isterim.
1,5 sene önce bitcoin ve altcoinlerin hareketli olduğu ve miningin şimdiye nazaran daha fazla kazandırdığı zamanlarda bile al-sat, miningden çok çok daha iyi kazandırdığı için bulaşmıyordum. Bitcoin ve altcoinlerin ciddi değer kaybetmesiyle yatırım çeşitlensin diye ucundan gireyim dedim ama araştırdıkça %90 scam olduğunu scam olmayanların da zarar ettirdiğini farkettim, hatta son düşüşle birlikte cex.io'nun da miningi durdurduğunu duymuşsunuzdur. Ama illa mining yapmak istiyorum denirse en mantıklısı gelecek vadeden bir altcoini kazıp, değer kazanana kadar beklemektir. Yoksa mining şu an için sadece hobi olarak veya çok çok uzun vadeli yatırım olarak değerlendirilmeli diye düşünüyorum.
Cryptodouble tarzı siteler ise coin dünyasının yüz karasıdır. Lütfen sadece kendiniz için değil, hem sistem için hem coinlere yatırım yapan bizler için böyle sistemlerden uzak durun. Çünkü oralara kaptırılan paralar sadece parayı kaptırana değil, bu coin hırsızları coinleri yok pahasına sattığından, coinlerin değerine negatif etki ederek dolaylı yoldan yatırım yapan kişilere de zarar veriyor.
Yazıyı zamanla güncellemeyi düşünüyorum, faydalı olması dileğiyle...
