Küresel yapay zeka ve yarı iletken (çip) sektörünün kalbi konumundaki Tayvan, tarihinin en büyük ekonomik hamlesine imza atıyor.
Rekor vergi gelirleriyle net borcunu fiilen sıfırlayan hükümet, her bir vatandaşına 10 bin Yeni Tayvan Doları (yaklaşık 15 bin TL) nakit para dağıtacağını açıkladı.
Dünya genelinde yüksek enflasyon ve borç krizleri yaşanırken, teknoloji devi Tayvan'dan ezber bozan bir ekonomik başarı hikayesi geldi.
Cumhurbaşkanı Lai Ching-te, yapay zeka (AI) ve çip ihracatından elde edilen devasa gelirler sayesinde ülkenin net borç pozisyonunun sıfırlandığını ve oluşan bütçe fazlasının doğrudan halka aktarılacağını duyurdu.
Cumhurbaşkanı Lai Ching-te, yapay zeka (AI) ve çip ihracatından elde edilen devasa gelirler sayesinde ülkenin net borç pozisyonunun sıfırlandığını ve oluşan bütçe fazlasının doğrudan halka aktarılacağını duyurdu.
Şimdiden "Yapay Zeka Temettüsü" (AI Dividend) olarak adlandırılan bu tarihi paket kapsamında, her bir vatandaşa tek seferlik 10 bin Yeni Taiwan Doları (yaklaşık 15 bin TL / 314 ABD Doları) nakit ödeme yapılacak.
Son 39 Yılın Rekor Büyümesi
Küresel teknoloji devlerinin Tayvanlı çip üreticilerine ve yapay zeka sunucularına olan talebi, ada ülkesinin ekonomisini adeta uçurdu. Hükümet, 2026 yılı büyüme tahminini yüzde 11,05'e yükselterek son 39 yılın en yüksek seviyesine ulaştığını duyurdu.
Bu olağanüstü büyüme, devlet kasasına rekor seviyede vergi geliri olarak geri döndü. Bütçe disiplinini bozmadan borçlarını sıfırlayan hükümet, halkın refahını artırmak için toplam 235,7 milyar Yeni Tayvan Doları (yaklaşık 7,4 milyar ABD Doları) ödenek ayırdı.
Gelir Durumuna Bakılmaksızın Herkese Verilecek
2027 yılı bütçe tasarısı kapsamında parlamentoya sunulan paketin detayları ise dikkat çekici. Hükümet, bu yardımı sadece belirli bir kesime değil, zengin-fakir ayrımı gözetmeksizin tüm ülkeye yayıyor:
Tayvan pasaportu taşıyan herkes bu haktan yararlanacak.
Ülkede kalıcı oturma izni olan yabancılar ile Tayvanlıların yabancı eşleri de kapsam dahilinde olacak.
Dağıtılan nakit para; eğitim, sağlık, fatura veya doğrudan alışveriş gibi istenilen her alanda serbestçe harcanabilecek.
Parlamento onayının ardından ödemelerin, Şubat 2027'deki "Ay Yeni Yılı" (Lunar New Year) tatilinden hemen önce hesaplara yatırılması planlanıyor.
Amaç: Teknolojik Zenginliği Tabana Yaymak
Cumhurbaşkanı Lai Ching-te, yaptığı açıklamada teknoloji sektörünün (özellikle çip devi TSMC gibi markaların) rekorlar kırdığını ancak hizmet sektörü ve geleneksel esnafın bu zenginlikten aynı oranda pay alamadığını belirtti.
Lai, "Bu hamleyle, yapay zekanın getirdiği küresel kazancı doğrudan halkımızın cebine koyuyoruz. Amacımız hem gelir adaletini sağlamak hem de iç piyasayı canlandırarak refahı tabana yaymaktır" ifadelerini kullandı.
Dünya genelinde büyük yankı uyandıran bu hamle, ekonomistlerin de yakın takibinde. Birçok uzman, Tayvan'ın uyguladığı bu modelin gelecekte teknoloji odaklı diğer gelişmiş ekonomiler için de bir referans noktası olabileceğini belirtiyor.
https://t.me/vatanhaber/621
