İnternetin Sahibi Kim? Dünya İnternetini Gerçekte Kim Yönetiyor?
Her gün kullandığımız internet sanki tek bir şirketin ya da ülkenin kontrolündeymiş gibi algılanabiliyor. Ancak gerçek çok farklıdır. İnternetin tek bir sahibi yoktur ve merkezi bir yapı tarafından yönetilmez. Dünya interneti; farklı kurumların, şirketlerin ve teknik organizasyonların birlikte çalışmasıyla ayakta duran dev bir ağ sistemidir.
İnternetin Sahibi Var mı?
Kısa cevap: Hayır.
İnternet aslında tek bir sistem değil, birbirine bağlı milyonlarca ağdan oluşan küresel bir ağlar ağıdır (network of networks). Bu ağların her biri farklı kurumlara, şirketlere, üniversitelere veya servis sağlayıcılara aittir.
Örneğin:
- İnternet servis sağlayıcıları (Türk Telekom, Vodafone vb.)
- Veri merkezi işletmeleri
- Büyük teknoloji şirketleri
- Üniversiteler ve araştırma ağları
- Devlet kurumları
İnternetin Teknik Yönetimini Kim Sağlıyor?
İnternetin sahibi olmasa da bazı kuruluşlar sistemin düzenli çalışmasını sağlayan teknik koordinasyonu yürütür.
ICANN (Internet Corporation for Assigned Names and Numbers)
Alan adlarının ve IP adreslerinin küresel koordinasyonunu sağlar. .com, .org, .net gibi uzantıların dağıtımı bu sistem üzerinden yönetilir.
Resmi site:
https://www.icann.org
IANA (Internet Assigned Numbers Authority)
IP adres bloklarının ve internet protokol numaralarının dağıtımını koordine eder.
Resmi bilgi sayfası:
https://www.iana.org
IETF (Internet Engineering Task Force)
İnternetin çalışmasını sağlayan teknik standartları geliştiren mühendis topluluğudur. TCP/IP gibi temel internet protokolleri burada oluşturulur.
Resmi site:
https://www.ietf.org
Bu kurumlar interneti kontrol eden yapılar değildir. Görevleri daha çok teknik standartları belirlemek ve küresel koordinasyonu sağlamaktır.
Dünya İnterneti Nasıl Taşınıyor?
İnternet sadece yazılımsal bir sistem değildir. Arkasında dev bir fiziksel altyapı bulunur. Kıtalar arası veri trafiğinin büyük kısmı okyanus altından geçen fiber optik kablolar ile taşınır.
Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) verilerine göre küresel veri trafiğinin çok büyük bölümü bu kablolar üzerinden iletilir.
Resmi kaynak:
https://www.itu.int
Ayrıca dünya üzerindeki tüm deniz altı kablolarını gösteren haritayı şu siteden incelemek mümkündür:
https://www.submarinecablemap.com
Bu kabloların büyük kısmı telekom operatörleri ve teknoloji şirketleri tarafından inşa edilir.
Devletler İnterneti Kontrol Edebilir mi?
Ülkeler kendi sınırları içinde internet üzerinde bazı düzenlemeler yapabilir. Örneğin:
- Site erişim engelleri
- Veri yasaları
- Trafik filtreleme sistemleri
Kısacası konuya değinicek olursak
İnternetin tek bir sahibi yoktur. Dünya interneti;
- servis sağlayıcılar
- teknoloji şirketleri
- teknik organizasyonlar
- altyapı işletmeleri
ICANN, IANA ve IETF gibi kurumlar ise interneti yönetmekten çok düzenli çalışmasını sağlayan teknik koordinasyonu yürütür.
İnternetin bugün bu kadar güçlü ve dayanıklı olmasının sebebi de tam olarak budur: tek bir merkeze bağlı olmaması.
