tüm paramla dolar, euro aldım.

Ülke de döviz enflasyonu var insanlar hala döviz almayı yatırım zannediyor. 30 lira yıl sonu 50 lira olsa ne olur?

3 bin liran 5 bin lira olur ama,
3 liraya aldığın simit çoktan 30 lira olmuş olur.

Aslında bir yandan kar kısmında değilim ben. Türk Lirasında mı duralım? Ya da Simit mi stoklayalım? Öneriniz nedir bizimle paylaşın lütfen.

Aslında bir yandan kar kısmında değilim ben. Türk Lirasında mı duralım? Ya da Simit mi stoklayalım? Öneriniz nedir bizimle paylaşın lütfen.

Burada kimsenin size yatırım tavsiyesi verecek kadar bilgisi olduğunu düşünmüyorum, yalnızca kendi yaptıkları yatırımı ve mantığı söylerler. Misal ben yapmasam bile mantıklı bir şey yazayım hemen. Diplomalı bir ekonomist değilim ama ekonomiye yıllarımı verdim. Amerikan Dolarının her yıl Amerika enflasyonu kadar kaybı olur, bu yıl oran %3,6 idi, kümülatif olarak yani 3-5 yıl üst üste bu kaybı toplarsanız aslında dolar almanın mantıklı bir yatırım olmadığını görürsünüz. Hemen hemen her paranın bir enflasyonu var, bizde dolar sürekli yükseldiği için zarar ettirmez sanıyoruz ama atıyorum her yıl sürekli ithal ettiğimiz x bir ürün bu sene 103,6 dolardan ithal ediliyorsa x 29,5 TL ile 3,056 TL yapar, geçen sene ise Abd enflasyonunu silerek ve tam 1 yıl önceki kur ile hesaplarsak 18,6 TL kur ile 100 dolar = 1,860 TL eder. Arada uçurum var elbette TL'nin karşısında astronomik değer kaybı etkili ama o aradaki 3,6 doların da etkisi var.

Sadede geleyim, dolar enflasyonunu sepette hedge etmek için Abd borsa kağıtları, ons altın, petrol ve diğer emtia ürünleri, yabancı senet ağırlıklı riski düşük fonlar veya emtia ağırlıklı fonlar, en olmadı enerji hissesi ağırlıklı yatırım fonları değerlendirilebilir, Abd devlet tahvilleri bile alınabilir, yastığınızın altında duran dolar sadece günden güne eriyecektir. Her bankanın yatırım araçlarında fon bölümleri oluyor, genelde 1-7 arası risk iştahınıza göre seçebiliyorsunuz, fonları tecrübeli bankacı ve borsacılar yönetiyor, dev varlık fonları mevcut bu işler ile ilgilenen ve o fona yatırılan paranın yüzde kaçının hangi alanda değerlendirildiği Tefas üzerinden de rahatlıkla görülebilir. Midas vb. aracı kurumlar üzerinden Abd borsası Nasdaq, S&P 500 ve yanılmıyorsam Dow Jones yatırımları yapabiliyorsunuz hatta hiç beceremiyorsanız dolarınıza %4 faiz sunuyorlar. Hadi orayı geçtim, kripto piyasasında stabil coin alsanız dolar üzerinden %15-20 yıllık getiri sunan güvenilir derecesi yüksek borsalar mevcut. Altın yatırımı oldum olası saçmalık olarak görülmüştür bana, mesela 2012 yılında 1 ons altın 1,700 dolar iken teee 5 yıl sonrasına gelindiğinde 1,200 dolara inmiş, zararı görebiliyor musunuz? 2012 yılındaki 1,700 dolarlar seviyesine teee 2020 yılında geri gelebilmiş, yatırımcısını 8 sene içeride bırakmış anlayacağınız. Şimdi bakmayın 2,000 dolar üzerine çıktığına, hem Rusya - Ukrayna meselesi, hem İsrail - Hamas meselesi yüzünden arzı sınırlı emtialar artışta yani savaş ve salgın gibi dönemlerde altına hücum son derece normaldir, her şey sütliman olduğunda göreceğim ben altın yatırımcısını, elbette b benim kişisel öngörümdür. Eee diyeceksin ki 2012 seviyesine anca 2020 yılında gelebildiyse bizim memlekette neden bu kadar çok seviliyor ve güvenli liman olarak görülmeye devam diyor, insanlar hiç mi zarar etmiyor? Öyle bir ediyorlar ki, aklınız hayaliniz durur.

2012 yılı 1 ons altın 1,700 dolar x 1,78 TL kur ile = 3,026 TL
2020 yılı 1 ons altın 1,200 dolar x 7,43 TL kur ile = 8,916 TL

Yukarıda görüleceği üzere altın alan bir kişi dolar karşısında erimiş bitmiş olsa bile TL bazında değer kazandı olarak görüyor, bizim memlekette ONS nedir pek bilinmediği için çeyrek kaça, gram kaça gibi sorular sorulur, altının birim fiyatı dünya piyasasında ne durumda pek sorulmaz. Yorumlarda bir arkadaş en karlı yatırım TL mevduat faizidir %45 lerden falan bahsetmiş, bu mantıktaki arkadaşları dinleyenler, bu gibi ekonomi konusunda yetersiz kişilerden ilham alanların vay haline. Arkadaşımın ailesi 4 sene önce koca bir bina sattılar ve parayı faize koydular, yapmayın etmeyin dedim dinletemedim, faiz getirisi çok tatlıymış kral gibi yaşıyorlarmış. Ana paraya dokunmadıkları halde aradan geçen 4 yıldan sonra bina parası ile şimdi ortalama bir daire bile alamıyorlar, işte TL ye güvenmenin sonu budur. Her yıl TL'niz %150 enflasyon hızında erirken %45 artınca sayısal olarak evet artıştır ama alım gücü paritesinde bakarsanız dev bir azalış ile karşılaşırsınız. Senin cebindeki 100 Lira yine 100 Lira ama o 100 Liranın gücü zayıfladı, geçen sene aldıklarını bu yıl alamıyor, o 100 Lira bir önceki yılki alım gücünü yakalayabilmesi için bir 100lük ve bir 50lik iki dostunu çağırıp 250 Lira olacak ki anca geçen seneki gücüne erişsin. Bankaya geçen sene koyduğun o 100 Lira bu sene olsun hadi 145 Lira hani %45 büyük getiri falan ya, üzerine 105 Lira eklemen lazım hiç yok yere ki geçen sene alabildiklerini yine alman için o paraya. Bizim memlekette en tepeden en aşağıya kadar doğru düzgün para yönetimini ve yatırımı doğru yapabilen neredeyse yok gibi, çoğu kar eden ise şansa kar ediyor. Düşeş bir daire bulup almış 3 sene önce ve ederi 10 katına çıkmış, sektörel ve dönemsel etkiler, göç ve hammadde sorunu vs. diye maddeler dolusu sebebini sayarım ama alan kişinin kendisi de tahmin etmiyordu muhtemelen aldığı evin 10 katına çıkacağını yani 3 seneye 10a katlar gözüyle almamıştı kısacası.


Bitirirken umarım şu güzel memleketimde insanlar ekonomi ve yatırım konusunda bir nebze olsun bilinçlenirler, finansal okuryazarlık artar diye ümit ediyorum. Bizim gibi yüksek kur, yüksek faiz, yüksek enflasyon gibi 3te3 felaket giden bir ülkede Ekonomi 101 seviyesinde de olsa finans bilgisi şart olmuştur. Tam anlamı ile olmasa bile yüzeysel olarak bono, repo, eurobond, tahvil, hisse senedi, menkul kıymetler, viop, forex, emtia, fon vs. az çok bir bilgi edinmek gerekiyor. Kendi fikir ve düşüncelerimdir, hiçbir şekilde yatırım tavsiyesi içermez.