PHP imlerinin kullanımı
Html imleriyle hemen hemen aynıdır. Html imleri
< ve
> işaretleridir. Php imleri ise
<?PHP ve
?> işaret gruplarıdır.
<?PHP imi tarayıcıya php kodlarının başladığını ve bunları yorumlaması gerektiğini söyler.
?> imi ise tarayıcıya kendisinden sonraki kodlara html olarak muamele etmesini söyler.
PHP im stilleri
Kullanılmakta olan ve sizinde kullanabileceğiniz 4 farklı im stili vardır. Bunlar sırayla;
- XML Stili:
PHP- Kodu:
<?php
echo "<b>Merhaba Dünya!</b>"; ?>
En genel kullanılan ve sorunsuz kullanabileceğiniz im stilidir. Yukarıda da ben bu im stilinin örneğini vermiştim. Sunucu yöneticileri bu stili kapatamaz. Ayrıca bu im stili, XML belgelerinde kullanılabilir. - Kısa Stil:
PHP- Kodu:
<?
echo "<b>Merhaba Dünya!</b>"; ?>
En basit olan im stilidir. XML stilinden tek farkı açılış iminde php olmamasıdır. Ancak bu kodu kullanabilmeniz için konfigrasyon (config) dosyanızdanshort_open_tag ayarını etkin hale getirmeniz gerekmektedir. - SCRIPT Stili:
PHP- Kodu:
<SCRIPT LANGUAGE="php">
echo "<b>Merhaba Dünya!</b>"; </SCRIPT>
En uzun im stilidir. Html editörünüz diğer stillerde sorun çıkarıyorsa bu stil ile çalışabilirsiniz. - ASP Stil:
PHP- Kodu:
<%
echo "<b>Merhaba Dünya!</b>"; %>
Bu im stili ASP'de kullanılanın aynısıdır. Ancak bu stilide kullanabilmeniz için konfigrasyon dosyanızdan asp_tags ayarını etkin hala getirmelisiniz. Varsayılan durumlarda bu ayar etkin değildir.
PHP İfadeleri
Php yorumlayıcısına yapmasını istediğimiz şeyi ifadeler ile belirtiriz. Örneğin üstteki tüm örneklerde farklı im stilleri kullanmamıza rağmen ekranda aynı yazı belirecektir. Her örnekte aynı ifadeyi (echo) kullandık. Bu ifade kendisine gelen karakter katarını sunucuya yazdırır. Aynı görevi gören farklı ifadelerde vardır (print). Buda php'nin çeşitliliğini gösterir.
Boşluk ve Açıklamalar
Html'de olduğu gibi php'de de ne boşluklar ve satırbaşları nede sekmeler(tab) yorumlayıcı için hiçbir anlama gelmez. Ancak ifadelerimizin aralarına boşluk koyarsak hem daha sonradan bulmamız hemde başkaları tarafından anlaşılmasını kolaylaştırmış oluruz.
Örneğin;
PHP- Kodu:
<?php
echo "<b>Merhaba ";echo "Dünya!</b>"; ?>
ifadesi ile
PHP- Kodu:
<?php
echo "<b>Merhaba ";
echo "Dünya!</b>"; ?>
ifadesi birbirinin aynıdır ancak alttaki ifadenin kullanılması, başkalarının anlaması yönünden daha iyidir.
İfadelerimizi yazarken daha rahat bulmamız ve neden yazdıgımızı yanına üstüne altına not olarak yazabiliriz. O sayfanın yazarını vesaire bu şekillerde sayfalarımıza ekleyebilir. Bu işlem için açıklama satırları vardır. Kullanabileceğiniz 3 farklı açıklama satırı çeşidi bulunmaktadır.
- Çok Satırlı Açıklama:
Sayfalarda, sayfanın yazarını genelde bu yöntem ile sayfanın en üst kısmına not ederler. Php yorumlayıcısı bu satırları dikkate almayacaktır. Çok satırlı olduğundan istediğiniz kadar yazabilirsiniz. Bu açıklama satırı ile biter.
HTML-Kodu:
/* Yazar: Alperen Sonad
Yazılma Tarihi: 19.07.2007
*/
- Tek Satırlı (C++):
C++'da da kullanılan bir açıklama satırıdır. Yazılan ifadeden sonra eklenir ve ertesi satırın başına kadar sürer. Yine Php yorumlayıcısı bu yazılanları dikkate almaz. Yazılan ifadeden sonra // işereti konur ve açıklama yazılır.
PHP- Kodu:
<?php
echo "<b>Merhaba Dünya!</b>"; // Tüm dünyaya selam verdik ?>
- Tek Satırlı (shell):
Bu da shell scriptinde kullanılan bir açıklama satırı şeklidir. # işereti kullanılır. Tek satırlık olduğundan ertesi satırın başına dek sürer ve yine php yorumlayıcımız bunları dikkate almaz.
PHP- Kodu:
<?php
echo "<b>Merhaba Dünya!</b>"; # Tüm dünyaya selam verdik ?>
Değişkenler
Değişkenler belli bir tanım verebildiğimiz ve tanımlarını değiştirebildiğimiz değerlerdir. Php'de değişkenleri çok kolay farkedebilirsiniz çünkü
$ işaretiyle başlar. Php sürümünüze ve ayarlarınıza bağlı olarak kullanabileceğiniz 3 farklı değişken tipi vardır. Bunlar:
PHP- Kodu:
$degisken_adi // Kısa stil
$_POST['degisken_adi'] // Orta stil
$HTTP_POST_VARS['degisen_adi'] // Uzun stil
- Kısa Stil:
Kısa stil scriptlerde en çok kullanılan ve muhtemelen en çok karşılaşacağınız değişken türüdür. ncak bu değişken tipini kullanabilmeniz için register_globals konfigrasyon ayarının açık olması gerekir. Varsayılan değer php'nin 4.2.0 sürümünden itibaren kapalıdır. Daha önceki sürümlerde bu ayar açıktı. Bu değişken türü kodunuzun daha az güvenli olmasına neden olacak hatalara da izin verir. Artık tavsiye edilen değişken türü olmamasının sebebi de budur. - Orta Stil:
Şu anda tavsiye edilen değişken türüdür. Kullanımı da oldukça uygundur. Ancak bu stil php'nin 4.1.0 sürümüyle beraber geldiği için önceki sürümlerde çalışmayacaktır. - Uzun Stil:
En fazla sözle ifade edilen stil olduğu için uzun stil denir. Ancak ne tavsiye edilir ne de benimsenir. Zaen çok fazla da kullanılmaz. Uzun dönemde kaldırılabilir. Bu stil eskiden en taşınabilir stildi, ama artık register_long_arrays konfigrasyonu direktifi yoluylagörüntülenebiliyor, bu da performansın artmasını sağlıyor.
Değişkenlere Değer Atamak
Değişkenleri ifadelerimizde kullanacaksak, değişkenlerimize değerler atamalıyız. Bunu basit bir örnekle gösterelim. Örneğimiz gerçek hayattan olsun;
PHP- Kodu:
<?php
$telefon = "Nokia 6230i";
$sigara = "Marlboro Light";
?>
Yukarıda iki değişkenimize değerler verdik ve şimdi bu değerlerimizi kullanalım. (Bu biraz karmaşık gelebilir, aşağıda karakter katarlarını gördüğümüzde daha anlaşılır olacaktır.)
PHP- Kodu:
echo "Telefonum: ";
echo $telefon;
echo "<br>";
echo "Sigaram: ";
echo $sigara;
echo " (bırakacağım inş.)";
Yukarıdaki ifadelerimizde ise ekrana şöyle bir sonuç gelecektir.
Kod:
Telefonum: Nokia 6230i
Sigaram: Marlboro Light (bırakacağım inş.)
Değişkenlerimize değer atadıktan sonra onları echo ifadesiyle ekranda gösterdik.
Değişkenlerimize değer olarak sayılarıda verebiliriz. (farklı şekillerde yazacağım) örneğin;
PHP- Kodu:
$isim = "Alperen";
$soyad = "Sonad";
$yas = 17;
$fiyat = 4.60;
Yukarıdaki örnekten anlayabileceğiniz gibi sayısal değerler verdiğimizde tırnak kullanmadık. Karakter kullandığımızda tırnak kullanıyoruz ve bunun gibi değişkenlerimize istediğimiz değeri verebiliriz.
Değişkenlerimize farklı değerler de verebiliriz, bunun için de yine bir örnek yazalım;
PHP- Kodu:
<?php
$tasit = "otobus";
echo "Sabah işe ";
echo $tasit;
echo " ile gittim,";
$tasit = "taksi";
echo "akşam dönerken de ";
echo $tasit;
echo " ile döndüm."; ?>
Bu örnekte de bir değişkene önce değer verdik, o değişkeni kullandık. Sonra değerini değiştirip aynı değişkeni tekrar kullandık. Benzer şekilde değişkenlere birbirlerinin değerlerini de atayabiliriz. Bunun için de bir örnek yapalım;
PHP- Kodu:
<?php
$matematik_notum = "4";
$fizik_notum = "5";
echo "Matematik, karnemde ".$matematik_notum." düştü.<br>";
echo "Fizik ise; ".$fizik_notum." düştü.<br>";
$matematik_notum = $fizik_notum;
echo "Çalışıp seneye Matematik notumu da ".$matematik_notum." düşürmeliyim."; ?>
Ve bu örnekte de ders notlarımızı yazdık. Sonra daha düşük olan matematik notumuza biraz daha yüksek olan fizik notumuzu atadık sonra onu ifade ettik. Bu örneğin ekrandaki yansıması bu şekilde olacaktır;
Kod:
Matematik, karnemde 4 düştü.
Fizik ise; 5 düştü.
Çalışıp seneye Matematik notumu da 5 düşürmeliyim.
Değer Katarlarının Bitiştirilmesi
Değişken katarlarını birleştirmek bizi bir uğraştan kurtarır ve satırlarca yazmak yerine aynı satırda gözükecek ifadeleri tek satırda yazabiliriz. Mesela aynı yukarıdaki aynı örneği yapabiliriz. Php derslerinde Ejder Abi'nin de bahsettiği tek tırnak çift tırnak farkını burada anlatacağım.
PHP- Kodu:
echo 'Telefonum: '.$telefon;
echo '<br>';
echo 'Sigaram: '.$sigara;
echo ' (bırakacağım inş.)'
Yukarıdaki kodları tek tırnak ile yazdım. Farkettiyseniz nokta karakterini kullandım. Bu, karakter katarı bitiştirme operatörüdür ve karakter katarlarını (metin parçalarını) bir araya getirmeye yarar. Bunu echo ifadesiyle sıkça kullanacaksınız. Bu nokta karakteri sayesinde çok sayıda echo yazmaktan kurtuluruz. Şimdi bir de çift tırnakla yazalım ve farkına bakalım;
PHP- Kodu:
echo "Telefonum: ".$telefon."<br>";
echo "Sigaram: ".$sigara." (bırakacağım inş.)";
Çift tırnak kullanımı daha yaygındır. Bende öyle kullanıyorum tavsiye ederim

ama gerçek nedeni bu değil tabiki. Dizi olmayan değişkenleri, yansıtmak üzere çift tırnak içine bir karakter katarı olarak da yerleştirebilirsiniz. Diziler biraz daha karmaşıktır. Dizilerin ve karakter katarlarının birleştirilmesini daha sonra anlatacağım.
PHP'deki Veri Tipleri
Bir değişkenin tipi içinde depolanan veri tipiyle belirlenir. Php'nin sunduğu veri tiplerinin sayısı sürekli artmaktadır.Farklı veriler farklı veri tiplerinde depolanabilir. Php aşağıdaki temal tipleri destekler:
- integer - Tamsayılar için kullanılır
- float (double olarakta adlandırılır) - gerçek sayılar için kullanılır
- string - karakter katarları için kullanılır
- boolean - true ve false değerleri için kullanılır (1 ve 0)
Tip denetimini ve tip atamasını sonraki derslerde anlatacağım. Umarım faydalı olmuşumdur. Bu bilgilerin bazıları Luke Welling ve Laura Thomson'un PHP ve MySQL kitabından esinlenerek eklenmiştir.