htaccess dosyasında birkaç değişiklik yaparak Apache üzerindeki sitenizde gizli klasörler oluşturabileceğinizi, hotlinking’i engelleyebileceğinizi, hatta zararlı bot’lardan korunabileceğinizi biliyor muydunuz? Bu yazı Apache .htaccess tweaking tutorial makalesinin Türkçe çevirisi olup bazı eklemeler ve değişiklikler içerebilir.
Not: .htaccess (Hypertext Access), Apache’nin klasör düzeyinde ayarlara izin veren, genel ayar dosyasındaki direktifleri özelleştirebilen dosyadır.

1. Klasörlere Erişim
Bir klasöre tüm erişimi engellemek istiyorsanız (mesela program kaynak kodlarınızı barındıran bir klasörünüz olabilir; bu durumda klasöre internetten değil, yalnızca dosya sisteminden erişmeyi isteyebilirsiniz) klasörün içinde .htaccess dosyası oluşturup içine

#deny all access
deny from all

yazmanız yeterli. Eğer bu klasöre yalnızca belirlediğiniz ip adresiyle veya ip bloğu tarafından erişilmesini istiyorsanız

#deny all access
deny from all
allow from 10.0.0.1 # tek ip adresi
allow from 192.168.0.0/24 # ip bloğu

yazmanız yeterli. Tek bir dosya için erişimi engellemek için ise yazmanız gereken şu:

<Files private.html>
Order allow,deny
Deny from all
</Files>

2. Klasör Listelemek
Bir klasördeki dosyaların listelenmesini istiyorsanız .htaccess dosyasına şunları yazmanız gerekiyor:

Options +Indexes +MultiViews +FollowSymlinks
<ifmodule mod_autoindex.c>
IndexOptions FancyIndexing
</ifmodule>

Bunun için sunucunuzda autoindex modülünün yüklü olması gerekiyor. Klasördeki öntanımlı listelemeyi iptal etmek için ise şu satır yeterli:

IndexIgnore *

3. Sıkıştırma
Sitenizin bant genişliğini (bandwidth) korumak için bir php özelliği olan veri sıkıştırmayı kullanabilirsiniz. .htaccess dosyasına şunu eklemelisiniz:

<ifModule mod_php4.c>
php_value zlib.output_compression 16386
</ifModule>

4. Dosyaları Gizlemek
Belirli dosyalara erişimi engellemek için Files direktifiyle birlikte Regular Expression kullanabilirsiniz. Örnek olarak konfigürasyon dosyalarına, robot.txt’e veya log’lara erişimi engellemek isteyebilirsiniz. Aşağıdaki örnek klasördeki .ht ile başlayan dosyalara erişimi engellemektedir.

<Files ~ “^\.ht”>
Order allow,deny
Deny from all
Satisfy All
</Files>

5. Özel HTTP 404 Hata Sayfası
Ziyaretçileriniz “404: Sayfa Bulunamadı” hatasıyla karşılaşacaklarında sizin istediğiniz bir dosyaya yönlenmelerini sağlamak için şu kodu kullanın:

ErrorDocument 404 /errors/notfound.html

Bu şekilde diğer hata kodlarını da özelleştirebilirsiniz. Dikkat! Internet Explorer 512 bayttan küçük hata sayfalarıyla karşılaştığında, MSN search gibi bağlantıların bulunduğu kendi hata sayfasını kullanıcıya göstermektedir. Belirttiğiniz hata sayfasının 512B’tan büyük olduğuna emin olun.

6. Hotlinking’i Engellemek
Hotlinking basitçe sizin sitenizdeki bir resmi, videoyu başka bir sitenin göstermesine denir. Bu durumda olan sizin bandwidth’inize olur. Örnek olarak sitenizin dışında kullanılan bazı dosyalara erişimi engelleyip nohotlink.gif adında bir resim dosyası gönderen şu koda bakalım:

<IfModule mod_rewrite.c>
RewriteEngine on
RewriteCond %{HTTP_REFERER} !^$
RewriteCond %{HTTP_REFERER} !^http://([-a-z0-9]+\.)?siteniz\.com[NC]
RewriteRule .*\.(zip|mp3|avi|wmv|mpg|mpeg)$ http://www.siteniz.com/img/nohotlink.gif [R,NC,L]
</ifModule>

Kod basitçe siteniz.com dışından çağırılan zip, mp3 ve bazı video dosyaları yerine nohotlink.gif dosyasını gösteriyor. Dikkat! Eğer resim hotlink’lerini engellerseniz site dışından istenen tüm resimleri engelleyeceksiniz. Bu durumda mesela feedburner gibi bir hizmet kullanıyorsanız bu hizmet için kodunuzu değiştirmeniz gerekecektir.

7. Kötü Bot’ları Engellemek
Sitenizi kullanan veya tamamen indirmek isteyen bot’lara karşı .htaccess dosyasını kullanabilirsiniz:

<IfModule mod_rewrite.c>
RewriteEngine On
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^BlackWidow [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Bot\ mailto:craftbot@yahoo.com [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^ChinaClaw [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Custo [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^DISCo [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Download\ Demon [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^eCatch [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^EirGrabber [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^EmailSiphon [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^EmailWolf [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Express\ WebPictures [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^ExtractorPro [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^EyeNetIE [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^FlashGet [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^GetRight [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^GetWeb! [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Go!Zilla [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Go-Ahead-Got-It [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^GrabNet [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Grafula [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^HMView [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} HTTrack [NC,OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Image\ Stripper [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Image\ Sucker [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} Indy\ Library [NC,OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^InterGET [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Internet\ Ninja [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^JetCar [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^JOC\ Web\ Spider [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^larbin [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^LeechFTP [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Mass\ Downloader [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^MIDown\ tool [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Mister\ PiX [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Navroad [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^NearSite [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^NetAnts [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^NetSpider [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Net\ Vampire [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^NetZIP [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Octopus [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Offline\ Explorer [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Offline\ Navigator [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^PageGrabber [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Papa\ Foto [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^pavuk [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^pcBrowser [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^RealDownload [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^ReGet [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^SiteSnagger [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^SmartDownload [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^SuperBot [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^SuperHTTP [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Surfbot [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^tAkeOut [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Teleport\ Pro [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^VoidEYE [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Web\ Image\ Collector [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Web\ Sucker [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebAuto [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebCopier [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebFetch [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebGo\ IS [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebLeacher [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebReaper [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebSauger [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Website\ eXtractor [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Website\ Quester [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebStripper [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebWhacker [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WebZIP [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Wget [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Widow [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^WWWOFFLE [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Xaldon\ WebSpider [OR]
RewriteCond %{HTTP_USER_AGENT} ^Zeus
RewriteRule .* - [F]
</ifModule>

8. no-www Desteği
Siz de sitelerde www subdomain’inin kullanılmasına karşıysanız bu kod işinizi görecektir:

<IfModule mod_rewrite.c>
Options +FollowSymlinks
RewriteEngine on
RewriteCond %{http_host} ^www\.example\.com[nc]
RewriteRule ^(.*)$ http://example.com/$1 [r=301,nc]
</ifModule>