Türkiye'de yaşayan halkın yüzde 66 kadarı orta üst seviye mal varlığına sahip kesim içerisinde kalıyor. Bu sayı bankada hesabında en az 20 milyon parası olan hesap sahipleri ve aileleriyle hesaplanan değer. Bunun yanında herkesin arazileri ve evleri var. Yastık altında kıymetli metalleri var. Altının zirve yaptığı günler kuyumcular önünde oluşan altın alıcısı kuyruklarını hatırlayın lütfen. Dolayısıyla beş milyon, bir araba için yüksek bir rakam değil.
Bahsettiğiniz "halkın %66'sının orta-üst seviye mal varlığına sahip olduğu ve 20 milyon TL üstü mevduata ulaştığı" iddiası doğru değildir.
Resmi finansal veriler, mevduat dağılımları ve küresel servet raporları incelendiğinde durum istatistiksel olarak şu şekildedir:
1. Bankadaki Mevduat Verileri (BDDK Kaynakları)
BDDK (Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu) verilerine göre Türkiye'deki banka hesaplarının dağılımı:
* En az 1 Milyon TL'si olanlar: Türkiye'de banka hesabında 1 milyon TL ve üzeri mevduatı olan toplam mudi (hesap sahibi) sayısı yaklaşık 3 milyon kişi civarındadır. Bu sayı, Türkiye nüfusunun sadece %3.5'ine karşılık gelir.
* 20 Milyon TL ve üzeri: Bankada 20 milyon TL ve üzerinde parası olan hesap sahibi sayısı 300 bin civarında kalmaktadır. Aileleriyle birlikte hesaplansa dahi bu grup toplam nüfusun %1 ila %2'sini geçmez.
2. Genel Servet ve Gayrimenkul Dağılımı (TÜİK & UBS/Credit Suisse Verileri)
"Herkesin evi, arsası ve yastık altı altını var" algısı da istatistiksel olarak genel nüfusu temsil etmez:
* Ev Sahipliği Oranı: TÜİK verilerine göre Türkiye'de konut sahipliği oranı %56 civarındadır. Yani nüfusun yaklaşık %44'ü kiracı veya akraba evinde yaşamaktadır.
* Servet Dağılımı (Gini ve UBS Servet Raporu): Türkiye, dünyada servet eşitsizliğinin en yüksek olduğu ülkelerden biridir. Toplam servetin %65 ila %70'i en zengin %10'luk kesimin elindedir.
* Nüfusun en az %70'lik kesiminin toplam net serveti (gayrimenkul ve birikimler dahil) 10.000 - 50.000 dolar bandının altındadır.
3. Neden Böyle Bir Algı Oluşuyor?
* Görünürlük Yanılsaması (Kuyumcu ve Galeri Kuyrukları): 85 milyonluk bir ülkede en zengin %3 ila %5'lik dilim dahi 2,5 ila 4 milyon insana karşılık gelir. Bu grubun yaptığı harcamalar, lüks araç alımları veya altın kuyrukları yoğun bir görünürlük oluşturur ancak bu grup toplumun %95'ini temsil etmez.
* Enflasyon etkisi: Araç ve konut fiyatlarının nominal olarak yükselmesi 5 milyon TL'lik fiyatı "erişilebilir" kılmaz; ortalama hanehalkı geliri ve taksit ödeme kapasitesine bakıldığında 5 milyon TL, halkın büyük çoğunluğu için 10-15 yıllık toplam brüt gelire denk gelen yüksek bir tutardır.