Hocam affınıza sığınarak gerçekten bilmediğim için tüm iyi niyetimle chat gpt ye sordum onun yanıtını paylaşıyorum. Sanırım dinimizde kastedilen ticaret sizin yaptığınız değil.
Kısa cevapla başlayayım, sonra gerekçesini açayım:
Takipçi satın almak ve benzeri sosyal medya ürünleri satışı İslâma göre genelde caiz değildir (harama yakındır).
Özellikle ticari amaç varsa çoğu âlime göre açıkça haramdır.
1️⃣ Temel ilke: Aldatma (Gışş / Tedlis)
Peygamber Efendimiz (s.a.v.):
Bizi aldatan bizden değildir.
(Müslim, İman 164)
Takipçi satın almak ne yapıyor?
İnsanlara gerçek olmayan bir popülerlik gösteriyor
Bu hesap çok kişi tarafından takip ediliyor algısı oluşturuyor
Bu algı bilinçli olarak üretiliyor
Bu, fıkıhta:
Tedlis (gerçeği gizleyerek yanıltma)
Gışş (aldatma)
kapsamına girer.
2️⃣ Kul hakkı boyutu
Özellikle şu durumlarda kul hakkı çok net:
🔹 Reklam / ticaret varsa
Marka senden reklam alıyor
Seni etkili biri sanıyor
Kararını yanlış bilgiye göre veriyor
➡️ Bu haksız kazançtır ➡️ Helal olmaz
Kuranda:
Birbirinizin mallarını haksız yollarla yemeyin.
(Bakara 188)
3️⃣ Ama kimseyi doğrudan dolandırmıyorum denirse?
İslâmda mesele sadece fiil değil, niyet ve sonuçtur.
İnsanlar seni gerçek zannederek takip ediyor
İş birliği, itibar, söz ağırlığı kazanıyorsun
Gerçek olmayan bir üstünlük oluşuyor
Bu da:
Zımnî aldatma (açık yalan söylemeden yanıltma) sayılır
Yani:
Ben yalan söylemedim savunması, fıkhen çoğu zaman geçmez.
4️⃣ Platformun şartları → Akit ihlali
Instagrama üye olurken:
Şartları kabul ediyorsun
Şartlarda bu açıkça yasak
İslâmda:
Akitlere vefa farzdır
Kuran:
Ey iman edenler! Akitlerinizi yerine getirin.
(Maide 1)
Bu yüzden:
Kuralı bilerek çiğnemek
➡️ Ahlâken ve dinen sorunlu