Çocuğun Yaşlı Anneye Bakma Yükümlülüğünü İhlal Etmesi Durumunda Süreç

1. Mevcut Durum Tespiti
  • Anne yaşlı ve bakıma muhtaç (90 yaş, kimsesi yok).
  • Üzerine kayıtlı hiç mal varlığı yok.
  • Çocuk, bakımevi ücretini ödemeyi bırakıyor.
2. Özel Bakımevi Aşaması
  • Özel bakımevi ücreti ödenmezse kurum, önce çocuğa borç için icra takibi başlatabilir.
  • Çünkü çocuğun imzası/taahhüdü varsa sözleşmeden doğan borç olarak işlem yapılır.
  • Eğer ödeme yapılmazsa, kurum kadını çıkarabilir.
3. Devletin Devreye Girmesi
  • Çocuk bakmazsa ve kadın sahipsiz kalırsa, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (eski adıyla SHÇEK) devreye girer.
  • Sosyal hizmet uzmanları inceleme yapar: kadının geliri, malı, kimsesi var mı?
  • Hiçbir şey yoksa “muhtaç yaşlı” statüsünde devlet huzurevine / darülacezeye yerleştirilir.
4. Nafaka Davası (Yasal Süreç)
  • Kadın (veya devlet, onun adına) çocuğa karşı nafaka davası açabilir (TMK 364).
  • Mahkeme kararıyla çocuğa “bakma nafakası” bağlanır.
  • Çocuk ödemezse, icra dairesi aracılığıyla bankadaki para veya maaşından kesilir.
5. Çocuk Yurtdışına Kaçarsa
  • Nafaka yükümlülüğü devam eder.
  • Türkiye’deki banka hesabına, evine, arsasına, maaşına haciz uygulanabilir.
  • Yurtdışında yaşıyorsa ve Türkiye’de malı yoksa, fiilen tahsil zorlaşır.
  • Ama dava düşmez, borç birikir.
6. Devletin Masrafı Çocuğa Rücu Etmesi
  • Devlet, kadını kendi bakım evine aldığında masrafları üstlenir.
  • Ancak kanunen “bakmakla yükümlü yakını” (yani çocuğu) varsa, bu masrafı çocuğa rücu etme hakkı vardır.
  • Yani devlet, ödediği parayı ileride çocuktan isteyebilir.
7. Özet
  • Çocuk ödemez → özel bakımevi tahsilat davası açabilir.
  • Kadın ortada kalırsa → devlet huzurevine yerleştirir.
  • Çocuk yurtdışına kaçarsa → Türkiye’deki malvarlığına el konulabilir.
  • Devlet, ileride masrafları çocuğa rücu edebilir.
👉 Bu durumda en güvenli yol, kadının devlet huzurevine/darülacezeye başvurusudur. Çünkü özel bakımevleri sürekli ödeme talep eder, devlet kurumları ise tamamen ücretsiz veya çok cüzi katkı payı ile bakar.