Hiçbir firmayla bağı olmayan bir Sunucu Yöneticisi olarak ben de tecrübelerime göre yanıtlamak isterim.

Kısa cevap: Testler kim hatalı diyorsa o hatalıdır, belki de ortaklaşa bir hata mevcuttur. Uzun cevap alttadır.


İsteği sunan tarafa Hosting, isteği alan tarafa Client diyeceğim.

Hosting ile Client arasındaki bağlantının, Client'a ilk ulaşan baytının süresine TTFB diyoruz.
Hosting'den Client'a gönderilen dosyaların, Client tarafında hazır olmasına (temel olarak yüklenmesine) Onload diyoruz.
Hosting'den Client'a gönderilen dosyaların, Client tarafında tamamen çalıştırılmasına Full Load diyoruz.

Üstteki tanımlar, normal bir sitenin yaşadığı 3 adımdır ve daha bir çok Client ve Hosting tabanlı adım da mevcuttur ama bize sunucuyla alakalı yeterli olacak adım şimdilik TTFB'dir. Ayrıca download süresi de incelenebilir.

Yavaş diye nitelendirdiğimiz bir Hosting serveri, TTFB yani ilk bayt süresinde eğer prodüksiyondaki bir site optimizeli ve hafif kodlarla yazılmış ve 500 milisaniye üstü göstermiyorsa öncelikle bilmemiz gereken sunucu o isteği işlerken ağ ve cevap hazırlama bakımından gayet yeterlidir ve boş bir isteğin TTFB'si ise de Türkiye'deki web sunucularında genelde 25-75 milisaniye arasındadır. Optimizesi yetersiz ve kodları ağır siteler de genellikle 750 milisaniye ile 2.5 saniye arasında TTFB sunar.

Sunucunun isteklerde 750 milisaniye üstünde TTFB sahibi olması ise şunlardan olabilmektedir:

1. Lokasyon Tercihi (Türkiye'deki bir Client'a ABD'deki bir sunucudan yanıt veriliyorsa bu süre saniyeleri görecektir mesela)
2. Kullanılan Yazılımda Kodsal Hatalar(Hata veren, kendini tekrar eden veya verimsiz çalışan bir kod parçası-proje işlemlerin uzamasına sebep olabilmektedir)
3. Sunucunun Optimizasyon Yetersizliği(Her şey çok güzeldir mesela ama prodüksiyon sunucusunda OS, web sunucusu, veritabanı sunucusu ve/veya diğer parçalar duruma göre optimize edilmemiştir)
4. Sunucu taraflı Yüksek Kaynak Kullanımı ve/veya Kaynak Yetersizliği(Sunucu kaynaklı işlemci, bellek, ağ veya disk yetersizliğidir)
5. Client taraflı Yüksek Kaynak Kullanımı ve/veya Kaynak Yetersizliği(Client kaynaklı işlemci, bellek, ağ veya disk yetersizliğidir)
6. Kullanıcı Ağ Problemleri(Kullandığı altyapı yetersizdir, kabloları hasarlıdır, modem cihazı çok yüklenmiştir vb.)
7. Sunucu Ağ Problemleri(Sunucu saldırı alıyordur ve/veya ağ yetersiz kalıyordur ve/veya Firewall istekleri süzerken fazla sürüyordur ve/veya server yazılımları birbirinden uzaktaysa lokasyon uzaklığı veya ağ kaynaklı sorunlar yaşıyordur)

3. 4. 7. maddeler dışındakiler Client taraflı olduğundan onları hosting firması yavaşlığı olarak saymıyorum, 3. 4. ve 7. maddelerin prodüksiyonda nasıl olabileceğini inceleyelim.

Gerçek olmayan ama bu durumu yaşayan X, Y ve Z firmalarını inceleyelim;
X firması 3. probleme sahip olsun, Y firması 4. probleme sahip olsun ve Z firması da 7. probleme sahip olsun.

1. X firmasının 24 çekirdekli yeni nesil XEON veya EPYC işlemcili, 256GB DDR4 2133MHz ve üstü RAM'li ve NVMe M.2 SSD'leri olsun ayrıca ağı da yeterli olsun.
2. Y firmasının 10 tane ağır yükle çalışan sitesi olsun veya site başı ayrılan kaynak yetersiz olsun.
3. Z firmasının veritabanı sunucusu, web serverıyla uzakta olsun veya saldırı alıyor olsun.
4. X firması, donanımsal olarak ve ağ kapasitesi olarak gayet yeterlidir ve gayet iyi olduklarını da düşünmektedir ama yapı şu ana göre optimize edilmediği için kaynaklar verimli kullanılamıyor ve müşteri de bu durum yüzünden yavaş çalışabilen sitelere sahiptir.
5. Y firması, müşterilerinin kaynakları sömürmesi yüzünden yeni isteklere kaynak ayıramıyor ve bu yüzden yavaş yanıt veriyordur veya kullanıcıya ayrılan kaynaklar kullanıcıya yetmiyordur.
6. Z firması, veritabanı ve web serverının ayrı olması yüzünden gecikme süresine sahiptir veya saldırı aldıklarından site Firewall yüzünden veya kaynak yetmezliğinden veya hat yetmezliğinden yavaş yanıt verebiliyordur veya Firewall cihazı siteye gelen istekleri süzerken yavaştır.

Kullanıcı X veya Y veya Z firmasını kullanıyorsa en çok bunlar yüzünden yavaşlık yaşıyordur ve sorunlar tamamen hosting sunucusu kaynaklıdır ama 1. 2. 5. ve 6. maddeler Client taraflıdır ve firmanın yavaşlığı değil müşterinin sebep olduğu yavaşlıklardır ve firmalar da kendilerinden kaynaklanmayan bu yavaşlığı kabul etmez.

Yalın YALNIZ