Bu arada ithalatın bedeli çok büyüktür. Yine örnek vereceğim,
Bizim harcadığımız 100 TL ekonomide 100 TL gelir yaratmıyor çok daha fazlasını yaratıyor sen 100 lira harcıyorsun senin harcadığın paradan birileri 500-600 lira kazanıyor. Nasıl oluyor diyeceksin.
Atıyorum 1 milyar dolarlık bir ithalat yapman gerekiyor ve sen ithalat yerine ülke içinden almayı tercih ettin diyelim.
Kazandığın 1 milyar dolarla hem üretici firmanın, hem yatırımcıların, hem çalışanların, hem mülk sahiplerinin, o bölümde hizmet sunan bir şeyler satan herkesin ceplerine para koyuyorsun, ne kadar gelir ürettin henüz 1 milyar dolar. O 1 milyar doları az önce bahsettiğim kişiler harcıyor değil mi? Harcadıklarında da harcadıkları kişilere kurumlara 1milyar dolar kazandırıyorlar, o kurumda çalışanlarda bu parayı kazanıp harcıyorlar bu döngü para tamamen tasarruf edilene kadar yani piyasadan çekilene kadar devam ediyor.
İthalat yaptığın zaman ülke içinde dönen veya dönecek olan 1 milyar dolar komple gidiyor, yani 1 değil belki 5-6 milyar dolar kaybediyorsun
Normalde 1 milyarlık tarım ürünü aldığında da yanlış politikalar yüzünden o 1 milyar bahsettiğin şekilde ülkede dolanmıyor.
Çiftçilere hayvancılara verilen krediler yurt dışı sendiksyon kredileri ile alındığı için çiftçinin kredi borçlarından bir miktar yurt dışına çıkıyor.
Çiftçinin tohumu, gübresi, mazotu, traktörü, sulamada enerji ithal olduğu için bu maliyetlere harcanan paranın da yurt dışına kaçıyor.
Hayvancının ilacı, aşısı, yemi, soğuk zincir için enerji ithal olduğu için yurt dışına para kaçmaya devam ediyor.
Yani yanlış politikalar ve dışa bağımlı girdiler yüzünden düşük katma değerli üretim yapıp hep dışarı para kaçırıyoruz.
Normalde ithalatın bedeli ihracat ile finanse edemediğin sürece büyüktür.
Yani katma değeri yüksek ürün üretiyorsan buradan kazandığın para ile katma değeri düşük ürünler ithal edebilirsin ve zarar etmezsin.
Ama bu gıda, ilaç, silah ve enerji gibi stratejik sektörler için geçerli değildir.
Çünkü ne kadar yüksek katma değerli ürün üretirsen üret, halkına yetecek kadar gıda, ilaç, silah ve enerji üretemiyorsan bugün yaşadığımız gibi global felaketlerde ya da büyük savaş hallerinde halk büyük bedel öder.
O yüzden gelişmiş ülkeler yüksek katma değerli ihracat ile kazandıkları para ile pahalı bile olsa, kendi tarımını, hayvancılığını, ilaç ve silah sanayisini sübvanse eder.