Bu konuda biraz ters düşünüyoruz. Az önce kontrol ettim sondan bir önceki kitabımda 160 adet atıf yapmışım. Yani 160 kaynaktan alıntı veya görüş aktarmışım kitabımda. Son kitabımda ise sekiz bölümlü bir kitaptı ve yaklaşık 500 ün üzerinde atıf var. Yaklaşık 50 kitaptan birebir alıntı yapılmış. Yani kelimesi virgülüne kadar alınmış. Fakat bu telif hakkını ihlal ettiğiniz anlamına gelmez. Ayrıca her çalışmadan izin alacak olursak sanırım hiçbir kitap yayınlanamaz özellikle de akademik kitaplar. APA kriterlerine göre belirli bir kural vardır ve bunu tüm dünya kabul etmiştir. Belirli bir kelimeye kadar vurgu yapmadan tırnak içinde, belirli bir kelimeden sonra ayrı paragraf olarak italik verilebilir diye. Resim için ise şöyle bir kural vardır; yazarın ismi, kaynağın alındığı yer belirtilmişse alınabilir. Bu ifade shutterstock sitesinde de yer almaktadır. Eğer bölye bir şey olmasa kimse bir şey kullanamaz. Resime atıf yapma şeklinde aratabilirsiniz. Benim yazımın karikatür ile alakası yok ayrıca sanatçının ismi, resmin alındığı yer belirtilmiş ve resme link verilmiştir. Bu benim karikatürü çaldığım ve üzerinden para kazandığım anlamına gelmez. Dava sonuçlanınca göreceğiz durumu ne olduğunu.
Sizin akademik hayatınızın 5846 sayılı Fikir Sanat Eserleri Kanunu'nda belirtilen şartlarla muaf tutulduğunu keşke okusaydınız. Ezbere bilgilerle insanları gaza getirmeyin. Karşılaştıkları hukuki sürecin sonucuna katlanacak insanları doğru bilgilendirmek yerine kendi muafiyetinizle insanları yanlış yönlendirmeyin. Madde 33 sizi muaf tutuyor. Aşağıda okuyabilirsiniz maddeyi.
5846 SAYILI KANUN İLGİLİ MADDELERİ;
Aşağıdaki 33. madde eğitim faaliyetlerinde tanınan muafiyetleri anlatmış, fakat bu durumdan faydalanıyorsanız mahkemede gidip derdinizi anlatarak bu alanda faydalandığınıza Hakimi ikna etmeniz gerekiyor.
Alıntı
Madde 33 (Değişik: 21/2/2001 -4630/17 md.) Yayımlanmış bir eserin; tüm eğitim ve öğretim kurumlarında, yüzyüze eğitim ve öğretim maksadıyla doğrudan veya dolaylı kâr amacı gütmeksizin temsili, eser sahibinin ve eserin adının mutat şekilde açıklanması şartıyla serbesttir.
38. maddede ise şahsi kullanım doğrultusunda çoğaltmaktan bahsediyor, yazıcıdan çıktı alıp odanızın duvarına asmak gibi. Aynı baskıyı İş yerinizin duvarına asarsanız konu değişir.
Alıntı
Madde 38 (Değişik: 7/6/1995 -4110/14 md.)Bütün fikir ve sanat eserlerinin, (...) (2)kâr amacı güdülmeksizin şahsen kullanmaya mahsus çoğaltılması mümkündür. Ancak, bu çoğaltma hak sahibinin meşru menfaatlerine haklı bir sebep olmadan zarar veremez ya da eserden normal yararlanmaya aykırı olamaz.
Burada asıl bağlayıcı olan ve webmaster dediğimiz kitleyi ilgilendiren madde ise 25. Siz, bir başkasına ait fotoğraf / resim / ses vb. eseri alıp kendi internet sitenizde yayınlayamazsınız. O eser aracılığıyla sitenize veya sosyal medya hesabınıza ziyaretçi çekmeye, takipçi sayınızı artırmaya çalışamazsınız. Bunlar eserin sahibinin nemalanacağı şeylerdir ve siz onun eseri üzerinden prim elde edemezsiniz. Kanunda bu açıkca belirtilmiş.
Alıntı
Madde 25(Değişik: 21/2/2001 -4630/15 md.)Bir eserin aslını veya çoğaltılmış nüshalarını, radyo-televizyon, uydu ve kablo gibi telli veya telsiz yayın yapan kuruluşlar vasıtasıylaveya dijital iletim de dahil olmak üzere işaret, ses ve/veya görüntü nakline yarayan araçlarla yayınlanması ve yayınlanan eserlerin bu kuruluşların yayınlarından alınarak başka yayın kuruluşları tarafından yeniden yayınlanması suretiyle umuma iletilmesi hakkı munhasıran eser sahibine aittir.
Eser sahibi, eserinin aslı ya da çoğaltılmış nüshalarının telli veya telsiz araçlarla satışı veya diğer biçimlerde umuma dağıtılmasına veya sunulmasına ve gerçek kişilerin seçtikleri yer ve zamanda eserine erişimini sağlamak suretiyle umuma iletimine izin vermek veya yasaklamak hakkına da sahiptir.
Bu madde ile düzenlenen umuma iletim yoluyla eserlerin dağıtım ve sunumu eser sahibinin yayma hakkını ihlal etmez.
Aynı kanunun 71. maddesinde ise işlenen suça karşılık olarak alınacak cezalar da belirtilmiş.
Gelelim işin maddi boyutuna. Öncelikle ceza davasında mahkeme duruma göre para cezasına hükmedebilir. Buna ek olarak dava sonunda 2021 yılı Avukatlık Vekalet Ücreti 6000TL civarında. Bide bilirkişi, posta ve dava ücretleri var tabi ki.
Hukuk davasında da yine aynı Avukatlık Vekalet Ücreti 6000TL'yi ödemek zorunda kalırsınız ve Bilirkişi tarafından belirlenecek eser değerinin 3 katına kadar tazminata hükmedilebilir. Bide bilirkişi, posta ve dava ücretleri hukuk davasında da var tabi ki.
Özetle konunun akademik atıfla bir alakası olmamakla beraber, eseri kullanana getirdiği ağır yükümlülükler var. Konunun muhatabı arkadaşlar bunları iyi araştırsınlar ve ilgili alanda bilgi sahibi avukatlardan yardım alsınlar.