Avukatlık konusunda sayıca artıştan dolayı gelir açısından daralma var, istedikleri gibi kazanamayan avukat arkadaşlarımız var ama düşündüğün gibi "para kazanamıyorlar" mevzusu da doğru değil. Önceden avukatlık çok fazla kazancın olduğu ve avukatların çok fazla davayı esnek bir şekilde seçtikleri bir alandı. Ama bu sayısal artıştan dolayı artık bu mümkün olmaktan çıktı. Hukuk gibi kritik gibi bir alanda "nasıl geçineceğim" sorusunu sormamalı bir hukukçu. Ama olumlu gelişmeler de var. Son yargı reformu ile hem kontenjana sınırlama getirildi hem de Avukatlık Sınavı geldi. Ayrıca günlük hayattaki (tapu, kira, eser, bağış vs) sözleşmelerin Avukat eşliğinde yapılması zorunlu oldu. Bu taslak yakında yasalaşacak.
Mühendislik mevzusu ise, ne yazık ki TR de bilgi ve katma değerli emeğin karşılığının olmamasından kaynaklanıyor. Okulların sayısının artmasının da bunda etkisi var. Ben ilk ÖSS sınavına girdiğimde iyi puan almama rağmen mühendisliği kazanamamıştım. Şimdi o puanımı bugüne oranlasak en iyi mühendisliklere gidebilirim. Kalite bu açıdan düştü, market açar gibi mühendislik fakülteleri açıldı memlekete. Öyle olunca da değeri düştü. Çünkü bir şey çok fazla ise değeri azalır.
Tıp okuyanlar ise şanslı. Sistem değişir mi bilemem ama eski sağlık bakanları bir çok defa açıkladı. Türkiye'de orta vadede doktorların işsizlik gibi bir problemi olmayacak. Çünkü düşük kontenjan, bölümün zor ve uzun olması, yüksek puan ve mezuniyet sayısının azlığı gibi etkenler mesleğin değerini hala koruyor. Mühendislik ve hukuk fakülteleri gibi açılmaya başlarsa işte o zaman tıp da değerini kaybeder.
Yazılıma gelince yazılımda da düşündüğün gibi değil. Ben Full Stack Developer olarak yıllardır çalışıyorum. TR de yukarıda bahsettiğim "emek sömürüsü" olmasından dolayı istenilen noktalarda değil yazılım sektörü. Remote çalışma beklentisi, mesainin normal karşılanması, mesaiye kalınmayınca sana kötü bir gözle bakılması gibi diğer ikincil sorunları söylemiyorum bile. 10% luk şirketi çıkar TR de yazılımcılar hak ettikleri kazancı elde edemiyorlar ve TR den çok sayıda yazılımcı yurt dışında iş aramaya başladı. Bir kısmı TR'den ayrıldı. Önemli bir kısmı yurt dışından iş kapmanın peşinde.
Yani kısaca dünyadaki en önemli mesleklerin Türkiye'de şu an ki hali genel olarak sorunlu ama tamamen de kötü değil. Orta, vasat bir haldeyiz. Karamsar olmamak lazım.