% 0 hatta - faiz uygulayan ülkeler de var. onlarda ekonomi darda mı, değil. o zaman faiz çok önemli değil.
benim bildiğim, faiz= enflasyon. faizi 1 ay yüzde 0 yapalım. inanıyorum ki enflasyon da ciddi düşüş olacaktır. birkaç aya 1-2 lere... tabi kur faktörünü yoksayarsak.
Faizleri öyle kafanıza göre sıfırlarsanız, enflasyon patlar, ülkede dönecek para bulamazsınız. Söylediğiniz, örnek vereceğiniz ülkelerin hepsi gelişmiş ülkeler, bütçe fazlası veren ülkeler. Yani adamların bankacılık sistemlerinin paraya ihiyacı yok, sizi yatırım yapmaya teşvik ediyorlar.
Aslında temelde düz mantık bakarsak, piyasaya para lazım, bu parada bankalarda yok. Bankaların piyasaya verebileceği para bulması lazım. Bunun için ne yapıyorlar ?
1- Vadeli hesaplarla insanların paralarını kiralıyorlar.
Enflasyonun %25 olduğu yerde sen faiz oranlarını %10 a çekersen bir Allahın kulu parasını bu ülkede bankaya yatırıp vadeye koymaz. Bunun sonucu ne olur ? Piyasada yine para kalmaz. Bankalar kobilere verecek kredi bulamaz. iç piyasada bunu bulamayacağı için dış piyasadan kaynak ararlar.
2- Yurtdışındaki finans kuruluşlarından kredi alıyorlar
İçerideki kaynaklar yetersiz geliyor genelde bu yüzden yurtdışından kredi alıyorlar. Bunların oranlarıda genelde ülkenin durumuna göre değişiyor. Ülkenin finans riski yüksek ise haliyle dış finansman yüksek oranlarla sağlanıyor. Bu da ne oluyor ? Hoop içeride dağıtılan kredi faizlerine yansıyor tabiki.
Yani özetlemek gerekirse. Ben faizleri %1 e çekiyorum dediğiniz an. Elinde parası olan adamlara 2 seçenek bırakırsınız
1- Döviz satın almak
2- Parayı dövize çevirmek suretiyle yurtdışına çıkarmak.
Her iki senaryoda felaketle ve ülkenin iflasıyla sonuçlanır.
Bahsettiğiniz ülkelerdeki gibi üretime dayalı ekonomisi olan ülkelerde ise zaten para olduğu için, piyasanın para arayışı çok yüksek olmadığı için faiz düşük oluyor. Yani yine detaya girmeden düz mantık yazmak gerekirse, ihracat rakamlarımızın ithalatı geçmesi gerekiyor. Yani ülkeye bol bol döviz girmesi gerekiyor. Bunu sağlarsak zaten faizlerde düşecektir, döviz kurlarıda düşecektir.