Hocam siz haklisiniz bu para haketmeyen issizllere dağıtılmasin ama devlet de elini fonun üzerinden ceksin... dediginiz gibi fon da para cok fazla ise eskisi gibi isveren payını 1 e çekebilirler. işveren payı yakin bir zamanda 2 oldu. Ancak devlet bunu yapmak yerine işverenden yüksek oran aliyor sonra sanki destek veriyor gibi tekrar işverenlere dağıtıyor tabi herkes ayni oranda faydalanamiyor. Siyasi olarak daha görünür olduğu icin bunu tercih ediyor.
Bu sistem şu anda bile suistimale imkan bırakıyor.
Mesela bir yerde çalışmayıp sigortasını bir yerde çalışıyormuş gibi göstererek yatıran bir sürü adam var.
Senelerce freelance çalıştım. Sigortamı bir yakınımızın firmasında çalışıyormuşum gibi onlara vererek yatırdım.
Mesela 3 senede bir kendimi işten çıkarttırıp 6 ay işsizlik maaşı alabilirim.
Bunu her 3 senede bir tekrar edebilirim. 35 sene çalışırken bunun 30 senesinin primlerini yatırp 5 senesinde de işsizlik maaşı alarak yaşayabilirim.
Bu 5 sene içinde aldığım işsizliği maaşının %80'ini diğer çalışan ve bu uyanıklığı yapmayan adamlar öder.
Ya da neden son çalıştığı yerde 120 gün çalışma zorunluluğu var?
Çünkü 3 senedir çalıştığı yerden kendi istifa eden adam aslında işsizlik maaşını haketmediği halde gider başka bir firmada kendini 30 gün sigortalı gösterip işten çıkartır.
Ve 1 ay işsizlik maaşını sigortaya yatırırken kalan 5 ay işsizlik maaşını cebine atar.
Türkiye'de bu ufak hesapların peşine düşecek yüz binlerce adam var.
Bu nedenle bu sistem kişinin kendi ödediği primden daha fazla işsizlik maaşı alamayacağı şekilde güncellenmeli.
Yani primleri biraz daha yükseltere BES gibi işsiz günler için kullanılacak zorunlu bir birikim fonu haline getirilmeli.
10 sene prim yatırdın mı 10-12 ay, 6 sene prim yatırdın mı 6-7 ay işsizlik maaşı alabilmelisin.
Ama alacağın para sistemde biriktirdiğin para olmalı, bu parayı aşmamalı.
Emekli olurken de aldığın işsizlik maaşları düşülerek biriken tüm para ikramiye gibi iade edilmeli.
Mesela hiç işsizlik maaşı kullanmadan emekli olan adam, burada biriken yüklü tutarı ikinci bir emekli ikramiyesi gibi almalı.
Bu Fonda biriken paralar da BES gibi işletilmeli ve biriktirdiğin paradan daha fazlasını geri almalısın emeklilikte ya da işsizlik halinde.
Şu andaki sistem doğru düzgün çalışan, işini kaybetmeyen, disiplinli, sorumluluk sahibi insanlar üzerinde haksız yük oluşturuyor.