Herkesin çocukluğunda düşlediği bilim-
kurgu fantezisi olan robotlar ve yapay zeka
konusunda ne kadar ileri gidilmeli ve sinemanın
ya da bilim-
kurgunun bize anlattıklarını bir kenara
bırakırsak bilimadamları yapay zeka konusunda ne diyor? Akıllı, düşünebilen ve kendi iradsi
doğrultusunda karar verme yetisi olan robotlar
teorik, pratik ve belki de en önemlisi etik olarak
doğru mu?
I Robot ya daBattlestar Galactica’nın
gerçekleşmesi yakın mı? Öldürebilen Robotlar
Popüler kültürün, özellikle de popüler
sinemanın en ikonik unsurlarından birisi
robotlar. Günümüz sinemasındaUltrongibi
modern efektlerle bezeli robotların dışında, her
şey başlattığını söyleyebileceğimizTerminatorserisi yılalrdır bu
konunun popülerliğini koruduğunun da
göstergesi.
Peki ne zaman titanyum alaşımlı iskeletinin
üzerine sentetik insan derisi
geçirilmişcyborglarlakarşılaşacağı ve bu robotlar ne zaman türümüzün devamlılığını tehdit edecek
?
Bunun için bir süre daha beklemeli ve bilim-
kurgu sinemasının bu düşüncelerimizi tatmin
etmesini ummalıyız; ancak herkes biliyor ki
dünyanın askeri güçleri insanların cephelerdeki aktivitesini en aza indirecek platformlar üzerinde
çalışıyor ve hedeflenen şey, insandan gelen
verileri minimum tutarak bir gün hedefini kendi
belirleyebilen savaş makinelerine yol açabilmek.
Şu an için kendisini programlayan ya da komuta
eden insandan emir almadan tetiğe basmayan robotlar muhtemelen uzak olmayan hatta yakın
bir gelecekte geliştirilecek olan bir IFF
(Identification Friend or Foe: Dost ya da Düşman
Belirleme)sistemi ile namlusunu kime
doğrultacağına kendisi karar verebilir hale
gelecek. Geçtiğimiz günlerdeStephen Hawking’in de
aralarında bulunduğu bir grup bilim insanının
toplu olarak yaptığı uyarıda da belirttikleri gibi
otonom silah sistemleri insanlığın varlığını
tehlikeye atacak bir teknolojiye dönüşmeye çok
müsait. Bilinç Meselesi
Futurist Ray Kurzweil, bir yayımladığı kitabında,
insan zekasının bir modelinin2020
yılındageliştirileceğini söylemiş ve şu anki
meselenin zihnimizin karmaşıklığı ve bu
karmaşıklığın içinden çıkan bilinç olduğunu dile getirmişti ki, bilincin zihnimizi daha da kahale
getirdiğiniz belirtmiş.
Diğer taraftan Shadbolt, “bilincin ve farkındalığın
kıvılcımı zihnimizin içinde bir yerlerde. Bunun
nereden geldiğini bilmiyoruz. Sahip olduğumuz
karmaşıklık bir şekilde bilincin ortaya çıkmasını sağlıyor." diyor. Sonradan kendisine sorulan
soruya esprili şekilde cevap veren Shadbolt,
toplumu en çok rahatsız eden noktanın ise
yapay zekanın sadece10 yıl içindegelecek olması
olduğunu söylemiş.
Londra Imperial College’da Bilişsel Robotik Profesörü Murray Shanahan ise medyanın sürekli
olarak insan zekasına yakın robotlar için sadece
bilim-
kurgu malzemesi olarak baktığını; ancak bu
yapının yolda olduğunu, birkaç on yıl içinde
buna erişeceğimizi söylüyor. Shanahan, “En büyük sorunumuz bilgisyar ya da
robotlarımıza günlük hayata ve dünyaya dair bir
algı veremiyor oluşumuz ve onları yaratıcı
kılamıyor oluşumuz. Yaratıcılıktan kasıt elbette
Picasso ya da Einstein seviyesinde değil; ama bir
çocuk seviyesinde dünyayı algılayıp zekasını kullanarak yansıtmasını sağlayamıyoruz." diyor
Robotlar Bizden Daha İyi Olacak, Bizim Gibi Değil
Terminator, I-
Robot,Chappie, Ex Machina gibi filmlerde
yaptığımız şey sürekli aynı hata. Biz yapay zekayı
bizim gibi, bizim algımız gibi düşünüyoruz, insan bir bireymiş gibi; ancak malesef öyle olmayacak.
Zekanın sınırlarınız zorlamadan önce hyal
gücümüzün sınırlarını zorlamak zorundayız;
çünkü zaten halihazırda milyarlarca insan zekası
ve algısına sahip değil miyiz? Neden daha fazla
insan yaratalım? Şu an bile yapay zeka bizim onlarca yıl önce
hayal edemediğimiz biçimde gelişiyor; Google’ın
sürücüsüz otomobili
(hatta Google’ın kendisi)Cortana,simule
edilebilen sinir ağları …
“Eğer zekayı daha makine odaklı düşünürsek çok daha isabetli tahminler yapabilir ve ilerlemeyi
hızlandırabiliriz.” diyor Profesör Alan Woodward
veTuring testlerindenelde edilenlere göz
atılmasına teşvik ediyor, “şu anda halihazırda
aramızda çok zeki makinelerin olduğunu
göreceksiniz” Şu anda robot bilinci konusunda çalışma yapan
çok fazla disiplin var ve bunların her biri farklı
bakış açısına sahip.Psikologlarinsan merkezli
düşünmeye çalışırken hayvan psikolojisi
üzerinde uzmanlaşmış olanlar farklı,
nöropsikologlar farklı,fizyolojistlerfarklı açılardan konuyu ele alıyor.
Şu an sahip olduğumuz yapay zeka örnekleri
görev merkezli yapılar ve aslında temelde
beyinsiz varlıklar; ama her geçen gün hayatımızı
daha kolay hale getirmeye çalışıyorlar ve bir gün
gerçekten zeki hale gelecekler. flybatwin Favori