Geçen hafta perşembe günü Avrupa Merkez Bankası’ndan gelen (ECB) parasal genişleme sinyalleri ve ECB başkanı Draghi’nin “ne gerekirse yaparız” açıklaması , petrol fiyatlarındaki tepki alışları ile sene başından beri piyasaları vuran satış dalgası tersine döndü. Kısa pozisyonların fazla olması piyasadaki yükselişin çok sert olmasına neden oldu. Haftanın son iki gününde petrol fiyatları %17, dünya borsaları %3 civarında yükseldi.
Küresel piyasalar bu hafta Fed ve BoJ’un para politikası kararlarını bekliyor.
Venezüella global düzeyde petrol rezervlerinin yüzde 17.5 , Suudi Arabistan yüzde 15.7 , Kanada yüzde 10.2 , İran yüzde 9.3 , Irak ise yüzde 8.8 , Rusya ise yüzde 6.1, Kuveyt ise yüzde 6.0 pay ile yedinci.
Çin global birincil enerji tüketiminin yüzde 23’ünü yapmakta. ABD tüketimin yüzde 17.8’ini yapıyor. Rusya tüketimde yüzde 5.3 ile üçüncü ve Hindistan da yüzde 4.9 ile dördüncü sıradadır.
ABD, İngiltere Kanada, Mısır ,Nijerya’lı petrol şirketleri kâr etmeleri için fiyatların 70 doların üzerinde olması gerekiyor.
Rusya ve Venezüella ise 60 doların üzerinde kâr edebiliyorlar.
Norveç ve Katar için 50 dolar, İran ve Irak için 30 dolar, Kuveyt ve S.Arabistan için 20 dolar üzerinde kâr edebiliyorlar.
İşte Suudi Arabistan Kuveyt’in bile üç misli petrol üreten bir ülke olarak arzı arttırdığı zaman, en güçlü rakiplerini piyasada hırpalamış ve dışarıda tutmuş oluyor.

ABD’li kaya gazı şirketleri bu durumda faaliyetlerine devam edemiyorlar.
S.ARABİSTAN -ARAMCO

Dünyanın en büyük petrol şirketi olan Saudi Aramco’nun halka arzına yönelik detaylar netlik kazanmaya devam ediyor. İsviçre’nin Davos kasabasında gerçekleştirilen Dünya Ekonomik Forumu toplantıları sırasında yapılan röportajda Khalid al-Falih şöyle konuştu:
“Rezervler satılmayacak ama şirketin rezervler üzerinden gelir elde etmesi üzerinde çalışıldı.”
Bu ay başında Economist dergisine verdiği röportajda, Suudi Arabistan Kralı Muhammed Salman, Riyad yönetiminin özelleştirme hamleleri kapsamında Aramco’yu satabileceğini belirtmişti. Dünyanın en büyük petrol şirketi olan Aramco’nun yaklaşık 265 milyar varil petrol rezervi bulunuyor. Bu da küresel petrol rezervlerinin toplamının yüzde 15’ine denk geliyor.
Analistlerin tahminlerine göre, gerçekleşmesi durumunda ilk kez 1 trilyon doların üzerinde bir şirket halka arz edilmiş olacak.
Ancak şirkete yakın kaynaklar, Aramco’nun ebeveyn şirketinin halka arzdan çok şirketinin hisselerini yabancı petrol şirketlerine satmayı düşündüğünü söyledi.


RUSYA

Financial Times’ın başyazısında Rus lider Vladimir Putin’in jeopolitik emellerinin ekonomi ve küreselleşmenin gerçeklerine takıldığı belirtiliyor.
Yazıda özetle şöyle deniyor:
“Petrol fiyatlarının yeniden düşüşe geçmesi, bir kez daha Rusya’ya Ukrayna’ya müdahalesi nedeniyle Batı tarafından uygulanan yaptırımlarla birleşip ekonomiyi boğacak. Ruble değer kaybetmeye devam ediyor, ülke ikinci yıl resesyona girme tehlikesi altında ve kriz en az, petrol fiyatlarındaki ilk büyük düşüşün yaşandığı 2014′teki kadar ağır.”
“Ancak enerji fiyatları ve yaptırımların dışında daha temel bir sorun var. Rusya’nın bu yüzılın ilk 10 yılında uyguladığı ekonomik büyüme modeli bitti. O zaman artan petrol fiyatları tüketimi kamçılaşmış, Sovyet dönemindeki atıl kapasite yeniden üretime başlamıştı. Makul bir büyüme ancak üretimi ve kapoasiteyi artırmaya yönelik yaptırımlarla sağlanabilir.”

Rusya’da açıkları kapatabilmek için Sberbank, Rosneft gibi büyük devlet banka ve şirketlerinin özelleştirilmesi önerileri de Moskova’da hararetle tartışılıyor.

İRAN
İran devrimden önce ilk ambargoyla Muhammed Musaddık’ın başbakanlığı döneminde (1951-1953) tanıştı. “Petrolün millileştirilmesi” politikasını güden Musaddık, İngilizlerin İran petrolü üzerindeki kontrolünü sona erdirmişti. Bunun sonucunda da İran, kendi petrolünü dünya pazarına ihraç etme konusunda İngiltere’nin ambargolarıyla karşılaştı. Musaddık’ın ABD destekli Ajax Operasyonu adı verilen askeri darbeyle devrilmesiyle de ambargolar kaldırıldı.
Brent petrolün 30 dolar seviyesinde bulunması İran için aslında zarardır. Müttefiği Rusya’nın siyasi ve ekonomik krizi, düşmanı S.Arabistan’ın halen kar ediyor olması İran için büyük bir sıkıntıdır. Ayrıca Aramco’nun halka arz geliri S.Arabistan için büyük fırsat olarak görünürken İran’ın da aynı düşüncelere kapılmasına olanak sağlanabilir.
İngiliz sermayesinin önceliğinde düşen petrol fiyatları büyük enerji şirketlerine büyük oranda ortak yapacak dinamikleri ortaya çıkarmıştır.

İngiliz medyasında da yer alan haberlere göre İngiltere’de soğu savaş döneminden fazla Rus ajanı bulunuyor.
2008 krizi ile İngiltere’ye dönenen para büyümeye devam ediyor.


ENERJİ ŞİRKETLERİ

Moody’s, EBN B.V., Royal Dutch Shell Plc, Total S.A., Statoil’in yanısıra Royal Dutch Shell’in bağlı ortaklıkları Motiva Enterprises LLC ve Deer Park Refining’i izlemeye aldı.
Kuruluş, orta vadede petrol fiyatlarındaki toparlanmanın bu şirketlerin beklentilerinden daha yavaş olacağı yönünde kayddadeğer riskler bulunduğunu belirtti.

Moody’s, 2016 yılına ilişkin olarak hem uluslararası gösterge olan Brent hem de Kuzey Amerika için gösterge olan WTI için fiyat tahminini 33 dolar/varil olarak belirledi. Brent için bu bir önceki tahmine göre 10 dolar/varillik ve WTI için ise 7 dolar/varillik düşüşü gösteriyor. Moody’s, her iki fiyatın da 2017 ve 2018′de ortalama 5 dolar/varil artmasını bekliyor.

Detaylar