İşveren Hangi Sebeplerle İşçiyi İşten Çıkarabilir ?

İşverenin hangi hal ve durumlarda iş sözleşmesini feshedebileceği yani işçiyi işten çıkarabileceği 4857 sayılı İş Kanununun İşverenin haklı nedenle derhal fesih hakkı başlıklı 25 inci maddesinde belirtilmiştir. İş güvencesi kapsamına giren işyerlerinde ise işverenin hangi hallerde işçiyi işten çıkarabileceği aynı Kanunun 18 inci maddesinde belirtilmiştir. İşten çıkarılan işçiler GSS kapsamına girer.

25 inci Maddede Belirtilen Fesih Sebepleri

İşveren aşağıda belirtilen sebeplerle işten çıkardığı işçiye, eğer bir yıllık çalışma süresi de dolmuşsa kıdem tazminatı ödemek zorundadır.

- İşçinin kendi kusurundan veya yaşayışından ya da içkiye düşkünlüğünden kaynaklanan sebeplerle hastalanması veya engelli (özürlü) hale gelmesi nedeniyle ardı ardına üç iş günü veya bir ayda beş iş gününden fazla işe gelmemesi.
- İşçinin yakalandığı hastalığın tedavi edilemeyecek nitelikte olduğunun ve işyerinde çalışmasında sakınca bulunduğunun sağlık kurulu raporuyla belirlenmesi.
- İşçinin rapor süresinin ihbar önelini (ihbar süresini) altı hafta aşması.
- İşçinin gözaltına alınması veya tutuklanması nedeniyle işe devamsızlığının ihbar süresini aşması.
- İşyerinde bir haftadan daha uzun süre çalışmayı engelleyici zorlayıcı sebebin ortaya çıkması.

İşveren aşağıda belirtilen sebeplerle işten çıkardığı işçiye kıdem tazminatı ödemek zorunda değildir.

- İş sözleşmesi yapıldığı sırada önemli konularda işvereni yanıltması, bazı vasıflar ve şartlar kendisinde bulunmadığı halde varmış gibi göstermesi, gerçeğe uygun olmayan bilgiler vererek işvereni yanıltması.
- İşçinin işyerinde başka bir işçiye cinsel tacizde bulunması.
- İşçinin işveren veya aile fertlerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak sözler söylemesi, işveren hakkında şeref ve haysiyet kırıcı ihbar ve isnatlarda bulunması,
- İşçinin işverene, işverenin aile fertlerinden birine, işyerinde çalışan başka bir işçiye sataşması.
- İşçinin işverenin güvenini kötüye kullanması, hırsızlık yapması, işverenin meslek sırlarını ortaya çıkarmak gibi doğruluk ve bağlılıkla uymayan davranışlarda bulunması.
- İşçinin işyerine sarhoş olarak ya da uyuşturucu madde almış olarak gelmesi ya da işyerinde bu maddeleri kullanması.
- İşçinin işyerinde yedi günden fazla hapisle cezalandırılan ve cezası ertelenmeyen bir suç işlemiş olması.
- İşçinin yapması gereken görevleri kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar etmesi.
- İşçinin işverenden izin almadan veya haklı bir mazereti olmadan, ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü, ya da bir ayda üç işgünü işine devam etmemesi yani devamsızlık yapması.
- İşçinin işverenin malı olan veya eli altında bulunan makinaları, tesisatı veya başka eşyaları 30 günlük ücreti tutarıyla ödeyemeyecek derecede hasara ve kayba uğratması.
- İşçinin kendi isteği ve görevini savsaması yüzünden iş güvenliğini tehlikeye düşürmesi.

Kaynak: SGK