Bir şey bildiğinden değil bu gibi tiplerin hayatta bildikleri tek şey olan İslam hakkında bildiklerini bile ben unuttum. Mesele o değil, kendi içlerinde kara cahil olduklarını bildikleri için kolayca her şeye empoze olabiliyorlar.

Bilişsel durumları acınacak düzeyde ancak bunun farkında olmamaları kendi hayatları açısından hiç yoktan iyidir. Yoksa öyle bir ahmaklık ki bilse kendinden utanırlar. Daha türkçeyi bilmezler ama arapça kelimeleri (Risale etkisiyle de özellikle osmanlıca) kelimeleri kullanmaya çalışırlar. Bu arkadaşlar avrupada doğsa koyu bir katolik hristyan, hindistanda doğsa budist yahut ineğe tapan koyu bir keşiş yahut 20 bin yıl önce homo sapiens lerin yoğun yaşadığı bir kabilede doğsa koyu bir animist olacaklardı ruhlara tapacaklardı. Böyle olur çünkü kendilerini geliştirmedikleri için beyinleri her şeyden etkilenmeye müsaittir kendilerine ait bir bilişsel düzey oluşturamazlar bu nedenle. Hep birilerinin koyunu olarak, ve kendi bildiklerini en doğru sanarak diğer insanların yanlış olduğunu düşünerek (bu da psikoloji de bir savunma sistemidir. Çünkü bilinçaltları cahil olduklarının farkındadır bu da karşı koyma veya saldırma olarak açığa çıkar).

Bu hayatta birazcık bile okumaya kafa yormuş insan hiç bir dinin hiç bir ideolojinin derinlemesine ve ölümüne savunulmayacak kadar bütün olmadığını her düşüncenin ciddi boşlukları olduğunu ve aslolanın insan olduğunu farkeder ama heyhat bunlarda nerde o beyin. Allah'ın dinini bile kendi siyasi çıkarlarına bin yıllardır rant ederek mahvettiler. İnandıkları Allah, bunları nasıl yargılayacak bunu tahayyül dahi edemezler. Beyin ne kadar aşağıdaysa o kadar haklı olduğunu düşünür. Doğaldır bu işler. Uzun uzun yazmaya değecek adamlar değiller her toplumda böyle tipler çoğunluktu öyle de olacak. Eğitimsizlik bir insanın bir toplumun ölümüdür. Bu gibi adamlarda bunun en net örneği işte.