Dilekçe Yazmıştım :
Sayın Yetkili,
Uzun süredir işsizim ve herhangi bir düzenli gelirim bulunmamaktadır. Buna rağmen, fiilen sağlık hizmetlerinden yararlanmadığım ve hastaneye gitmediğim dönemler için dahi Genel Sağlık Sigortası (GSS) kapsamında tarafıma borç çıkarılmaya devam edilmektedir.
Mevcut uygulamada, kişi sağlık hizmeti almasa dahi otomatik olarak borçlandırılmakta; bu durum hem sosyal devlet anlayışıyla hem de adalet ve hakkaniyet ilkeleriyle bağdaşmamaktadır. Geliri olmayan, işsiz ve geçim sıkıntısı yaşayan bir vatandaşın, kullanmadığı bir hizmet için borçlandırılması ciddi bir mağduriyet yaratmaktadır.
Devlet, işsiz kalan vatandaşlar için İşsizlik Sigortası Fonu oluşturmuşken; hiçbir geliri olmayan bireylerin GSS prim borçlarının bu fondan karşılanmaması, uygulamada büyük bir çelişki oluşturmaktadır. Sağlık hizmeti almak bir tercih değil, temel bir haktır. Ancak mevcut sistem, adeta vatandaşı “hasta olmak zorunda bırakıp”, hasta olmazsa da borçlandıran bir yapıya dönüşmüştür.
Bu kapsamda;
Gelirim ve işim olmadığı dönemlere ait GSS borçlarımın silinmesini,
İşsiz olduğum süre boyunca GSS primlerimin İşsizlik Sigortası Fonu’ndan karşılanmasını,
Geliri olmayan vatandaşların otomatik borçlandırılmasına son verilmesini,
Bu uygulamaya ilişkin tarafıma yazılı ve gerekçeli bir açıklama yapılmasını
arz ve talep ederim.
Bilgilerinize sunarım.
Saygılarımla
--------------------------------------------------------
YANIT : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI > GENEL SAĞLIK SİGORTASI TESCİL VE PRİM DAİRE BAŞKANLIĞI (12.01.2026 15:21)
--------------------------------------------------------
Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezine yapmış olduğunuz başvurunuz incelenmiştir.
Genel sağlık sigortası, kişilerin öncelikle sağlıklarının korunmasını, sağlık riskleri ile karşılaşmaları halinde ise oluşan harcamaların finansmanını sağlayan sigortadır. Ayrıca kişilerin ekonomik gücüne ve isteğine bakılmaksızın, ortaya çıkacak hastalık riskine karşı, toplumun bütün fertlerinin sağlık hizmetlerinden eşit, ulaşılabilir ve etkin bir şekilde faydalanmasını sağlayan bir sistemdir.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun;
60'ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde, "Yukarıdaki bentlerin dışında kalan ve başka bir ülkede sağlık sigortasından yararlanma hakkı bulunmayan vatandaşlar, genel sağlık sigortalısı sayılır."
79'uncu maddesinin birinci fıkrasında, "Kısa ve uzun vadeli sigortalar ile genel sağlık sigortası için, bu Kanunda öngörülen her türlü ödemeler ile yönetim giderlerini karşılamak üzere Kurum prim almak, ilgililer de prim ödemek zorundadır."
92'nci maddesinin birinci fıkrasında, "Kısa ve uzun vadeli sigorta kapsamındaki kişilerin sigortalı ve genel sağlık sigortalısı olması, genel sağlık sigortası kapsamındaki kişilerin ise genel sağlık sigortalısı olması zorunludur.(...)"
Hükümleri yer almaktadır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda herhangi bir kapsamda genel sağlık sigortalısı ya da bakmakla yükümlü olunan kişi kapsamında olmayanların Kanun’un 60’ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı olması ve prim ödemesi zorunludur.
Bununla birlikte, aile içinde kişi başına düşen gelir seviyesi brüt asgari ücretin üçte birinden az olduğunu düşünen vatandaşlarımız ikametlerinin bağlı bulunduğu yerdeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfına müracaat ederek gelir tespiti yaptırabilmektedir. Yapılacak gelir tespiti sonucunun (60-c/1) yeşilkart seviyesinden sonuçlanması halinde genel sağlık sigortası primleri devlet tarafından karşılanmak suretiyle sağlık hizmetlerinden faydalanılması mümkündür.
Kurum kayıtlarında yapılan incelemede 27.02.2012 ve 14.12.2023 başvuru tarihli gelir tespiti sonucunuzun 60/1/c-1 olarak tespit edildiği, 27.02.2012/12.07.2021 ve 14.12.2023 tarihinden bugüne kadar genel sağlık sigortası primlerinizin devlet tarafından karşılanması suretiyle sağlık hizmetlerinden faydalanmakta olduğunuz anlaşılmıştır.
Ancak 13.07.2021/13.12.2023 tarihleri arasında mevzuat hükümleri doğrultusunda herhangi bir kapsamda genel sağlık sigortalısı ya da bakmakla yükümlü olunan kişi kapsamında olmadığınız için adınıza Kanun’un 60’ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı tescil kaydı açılmış ve tarafınıza genel sağlık sigortası prim borcu tahakkuk ettirilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Bunun yanında 21.02.2022 tarihinde tarafınıza Ek-1 Tebligatının (Gelir Testine Müracaat Bildirimi) gönderildiği, ancak Ek-1 tebligatına istinaden Gelir Testine müracaat etmediğiniz anlaşılmıştır. Bu itibarla, 5510 sayılı Kanunun yukarıda belirtilen amir hükümleri gereğince adınıza açılan 60/1/g genel sağlık sigortası tescili doğru olup, söz konusu primlerin ödenmesi gerekmektedir.
Bununla birlikte, 4447 sayılı Kanun gereğince işsizlik ödeneği alanlar 5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince genel sağlık sigortalısı sayılmakta ve ancak bu kapsamdaki genel sağlık sigortalılarının (60/1/e) genel sağlık sigortası primleri Türkiye İş Kurumu tarafından ödenmektedir.
Diğer taraftan zorunlu genel sağlık sigortasına ilişkin taleplerini kanuni düzenleme gerektirdiğinden ve kanuni düzenleme de Yasama Organı (TBMM) tarafından yapıldığından Kurumumuzca bu hususta yapılabilecek işlem bulunmadığı hususu,
Bilgilerinize sunulur.
------------------------------------------------------------------
ÖZETLE :
-------------------------------------------------------------------
Devletin verdiği cevabın özü şudur:- GSS zorunludur.
5510 sayılı Kanuna göre, bir kişi;- Çalışmıyorsa,
- Başkasının üzerinden sağlık güvencesi yoksa,
- İşsizlik maaşı almıyorsa
otomatik olarak GSS’li sayılır ve prim ödemek zorundadır.
- Geliri olmayanlar için tek istisna: Gelir testi
Eğer kişi zamanında gelir testi yaptırırsa ve gelir seviyesi asgari ücretin 1/3’ünden düşük çıkarsa:- GSS primlerini devlet öder
- Borç oluşmaz
- Senin durumun özelinde ne diyorlar?
- 2012–12.07.2021 ve 14.12.2023’ten bugüne kadar
→ Gelir testin var, devlet senin GSS’ni ödemiş - 13.07.2021 – 13.12.2023 arası
→ Gelir testin yok
→ Bu yüzden sistem seni 60/1-g kapsamında borçlu yazmış
- “Tebligat gönderdik, başvurmadın” diyorlar
- 21.02.2022’de sana “Gelir testine başvur” diye resmi bildirim gönderildiğini,
- Buna rağmen başvurmadığın için borcun hukuken doğru olduğunu söylüyorlar.
- İşsizlik Fonu meselesi
- Sadece işsizlik maaşı alanların GSS primi İş-Kur tarafından ödenir.
- İşsiz ama işsizlik maaşı almayanlar için kanunda böyle bir hak yok.
- “Bu değişsin” talebin kanun değişikliği gerektirir, SGK’nın yetkisi yok, diyorlar.
Tek cümlelik özet:
“Gelir testi yaptırmadığın dönemler için GSS borcun yasal. İşsiz olman tek başına borcu kaldırmaz. Sistem değişikliği istiyorsan bu SGK’nın değil TBMM’nin konusu.”